Aίγυπτος: Η άγνωστη επόμενη μέρα και ο αθέατος ισλαμικός παράγοντας

Πολλοί αναλυτές αγνοούν τον ρόλο των Αδελφών Μουσουλμάνων, αλλά η επιρροή τους θα είναι πολύ μεγάλη στο επόμενο διάστημα, τόσο στην Αίγυπτο όσο και γενικότερα στον Μουσουλμανικό κόσμο

Η Μουσουλμανική Αδελφότητα είναι η «πνευματική μητέρα» της Αλ Κάιντα και εκ των πραγμάτων θα διαδραματίσει σημαντικότατο ρόλο στη νέα Αίγυπτο

Ένας από τους πιο σημαντικούς παράγοντες για το μέλλον της Αιγύπτου θα είναι ο ρόλος που θα διαδραματίσει στη χώρα η Μουσουλμανική Αδελφότητα. Ασχέτως της τροπής που θα λάβει η διαδικασία διαδοχής του καθεστώτος Μουμπάρακ, ο πολιτικός λόγος της Αδελφότητας θα είναι σημαντικός και μπορεί να ασκήσει μεγάλη επιρροή, τόσο εντός της Αιγύπτου όσο και σε άλλες χώρες του ισλαμικού κόσμου.

Παρότι οι αναλυτές δεν θεωρούν πως η Αδελφότητα είναι σε θέση να αναλάβει δράση σε μια νέα μεταβατική κυβέρνηση, το εκτενές της οργανωτικό δίκτυο, η πρόσβασή της σε μεγάλο μέρος της μάζας των νεαρών ανέργων και ο έλεγχος που ασκεί σε πολλά σχολεία και τζαμιά τής επιτρέπουν να διαδραματίσει σημαντικότατο ρόλο στο νέο πολιτικό στάτους κβο.

Σήμερα και παρά την καταπίεση που έχει υποστεί εδώ και χρόνια από το καθεστώς Μουμπάρακ, η Αδελφότητα κατέχει 88 από τις 247 έδρες του αιγυπτιακού Κοινοβουλίου (36%) και αποτελεί το κυριότερο αντιπολιτευτικό μπλοκ στη χώρα του Νείλου. Τις 88 έδρες κατέχουν βουλευτές που πρόσκεινται μεν στην Αδελφότητα, κατήλθαν δε στις εκλογές ως ανεξάρτητοι υποψήφιοι, αφού οι «Αδελφοί» μποϊκόταραν τις εκλογές, λόγω των παρεμβάσεων της κυβέρνησης Μουμπάρακ στο αποτέλεσμα, καθώς και την έγκριση των υποψηφίων. Επομένως, σε μια ανοικτή εκλογική διαδικασία θα πρέπει να αναμένεται πως τα ποσοστά του σχηματισμού της Αδελφότητας θα αυξηθούν.

Παγκόσμια επιρροή
Εξαιρετικά σημαντικό στοιχείο για τη Μουσουλμανική Αδελφότητα της Αιγύπτου είναι ο σεβασμός που εμπνέει στις εξτρεμιστικές ισλαμικές οργανώσεις διεθνώς, συμπεριλαμβανομένης, πέρα από τη Χαμάς στα παλαιστινιακά εδάφη, και της Αλ Κάιντα.

Ο ίδιος ο Hasan Αl Banna, ιδρυτής της Αδελφότητας, αποτελεί κεντρική φιγούρα στην ιστορία της ισλαμικής πολιτικής θεωρίας. Ήταν ο πρώτος που συνέδεσε τον εθνικισμό με τον μουσουλμανικό εκμοντερνισμό, επιτρέποντας τη ριζοσπαστικοποίηση του κυρίαρχου ρεύματος των μουσουλμάνων διανοουμένων. Παρά το γεγονός ότι οι κύριοι εκφραστές της ισλαμικής πολιτικής κοσμοθεωρίας από το 1850 μέχρι το 1924 είχαν εκμοντερνιστικές τάσεις, από τον Hasan Αl Banna και μετά παρατηρείται μια εχθρική στάση προς τη Δύση.

Ενδιαφέρον προκαλεί το γεγονός ότι εγγονός του Αl Banna είναι ο Tariq Ramadan, ένας από τους σημαντικότερους αναλυτές της ισλαμικής πολιτικής θεωρίας στη Δύση, ο οποίος χαίρει μεγάλου σεβασμού ανάμεσα σε ακαδημαϊκούς κύκλους.

Μετά τη δολοφονία του Αl Banna από τις μυστικές υπηρεσίες της Αιγύπτου, την Αδελφότητα ανέλαβε ο Sayyid Qutb, ο άνθρωπος που διατύπωσε τη σχολή σκέψης του ακραίου Ισλάμ. Ο Qutb, πέρα από δεύτερος – και ιστορικότερος – ηγέτης της Αιγυπτιακής Αδελφότητας, θεωρείται ο πνευματικός πατέρας των οπαδών της Αλ Κάιντα και των άλλων οπαδών του ιερού πολέμου (τζιχάντ).

Ο Qutb υπήρξε προσωπικός ήρωας του Οσάμα Μπιν Λάντεν, ο οποίος μάλιστα χρησιμοποιεί εκτενώς εκφράσεις, αναλύσεις και λεξιλόγιο που προέρχονται από τα συγγράμματά του. Ο Mohammad Qutb, αδελφός του Sayyid, έγινε ο κυριότερος «απόστολος» της θεωρίας του. Διετέλεσε μάλιστα και καθηγητής του Ayman Αl Zawahiri, του στενότερου συμβούλου και προσωπικού ιατρού του Λάντεν, ο οποίος είναι και ο δεύτερος τη τάξει στην Αλ Κάιντα.

Ανάμεσα στους εξτρεμιστές μουσουλμάνους, αλλά και στην ηγεσία της ίδιας της Αλ Κάιντα η Αιγυπτιακή Αδελφότητα εμπνέει μεγάλο σεβασμό, ως η πρώτη οργάνωση αυτού του είδους, η πρώτη που εξέφρασε το βασικότερο αίτημά τους (την επαναφορά του χαλιφάτου) και ως η πνευματική τους μητέρα. Έτσι, η όποια εξέλιξη στην Αίγυπτο επηρεάζει την Αδελφότητα ή επηρεάζεται από αυτήν, θα έχει προεκτάσεις σε ολόκληρο τον μουσουλμανικό κόσμο.

Εχθρός τους ο Κεμάλ
Όπως αναφέρθηκε πιο πάνω, η πιο σημαντική στιγμή στην ιστορία της Μουσουλμανικής Αδελφότητας, αλλά και των ισλαμιστών εξτρεμιστών ήταν η κατάργηση του χαλιφάτου από την τουρκική εθνοσυνέλευση το 1924. Η επαναφορά του χαλιφάτου, μάλιστα, αποτελεί τη βασικότερη μακροπρόθεσμη φιλοδοξία των φονταμεταλιστών μουσουλμάνων.

Είναι φυσιολογικό, επομένως, ο χειρότερος εχθρός των μουσουλμάνων αυτών να είναι ο Κεμάλ Ατατούρκ, στο πρόσωπο του οποίου βλέπουν τον χειρότερο εχθρό του Ισλάμ. Πολλοί αναλυτές αναφέρουν πως ο Κεμάλ είναι για το ριζοσπαστικό Ισλάμ ό,τι είναι και ο Χίτλερ για τη Δύση. Ενσαρκώνει, δηλαδή, όλες τις αρχές και τα πιστεύω που μισούν. Πέρα από τη θρησκευτική και θεολογική διάσταση της κατάργησης του χαλιφάτου, σημαντικό στοιχείο είναι επίσης πως ο Κεμάλ «ανέτρεψε» τον πανισλαμικό χαρακτήρα του μουσουλμανικού κόσμου.

Με δεδομένη αυτή τη σχέση των ισλαμιστών με την Τουρκία, είναι φυσιολογικό να παρακολουθούν αυτές οι οργανώσεις την πορεία του Ταγίπ Ερντογάν με μεγάλο ενδιαφέρον. Με δεδηλωμένες ισλαμικές καταβολές, αλλά και ως κατά κόρον «αντικεμαλιστής», ο Ερντογάν προσφέρει το μόνο βιώσιμο μοντέλο που μπορεί να παντρέψει τις κοσμικές-πολιτικές ανησυχίες των ισλαμιστών με τις θεολογικές τους απαιτήσεις.

Δεν πρέπει, ωστόσο, να υποβαθμίζεται και η «εκ φύσεως» αντιπάθεια που έχουν οι αδελφοί μουσουλμάνοι προς την Τουρκία, στην οποία αποδίδεται και σημαντικό μέρος της ευθύνης για την πτώση του μουσουλμανικού κόσμου. Σε κάθε περίπτωση, όμως, η Αδελφότητα θα πρέπει να αναμένεται πως θα αποτελέσει σημαντικό παίκτη στην Αίγυπτο (αλλά και στα παλαιστινιακά εδάφη) στο άμεσο μέλλον.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s