Δικαιώνονται (μερικώς) οι ελπίδες για το φυσικό αέριο

Η επίσημη ανακοίνωση για το φυσικό αέριο -και μάλιστα από ένα Πρόεδρο  που για πρώτη φορά εδώ και καιρό, έμοιαζε «προεδρικός»- δημιούργησε κλίμα ευφορίας στην αγορά. Μπορεί να μην επιβεβαιώθηκαν οι φήμες που έκαναν λόγο για πολύ μεγαλύτερα αποθέματα, με αποτέλεσμα να αντιστραφεί και η ανοδική τάση που κατέγραφε το ΧΑΚ μέχρι και την ανακοίνωση, αλλά ο επιχειρηματικός κόσμος δείχνει απόλυτα ευχαριστημένος.
 
Πίσω, όμως, έχει η αχλάδα την ουρά. Η ανακάλυψη μεταφράζεται σε σημαντικά έσοδα για το κράτος αλλά και σημαντική τόνωση για την οικονομία. Ήδη, οι πρώτες «αντιδράσεις» καταγράφονται θετικά, με το επενδυτικό ενδιαφέρον από κολοσσούς (μεταξύ των οποίων και Halliburton των καλών διασυνδέσεων) να είναι ήδη υψηλό. Στις άμεσες επιπτώσεις της επισημοποίησης του κοιτάσματος, πρέπει να καταγράφεται η επενδυτική διάθεση της αγοράς, αλλά και η όρεξη που δείχνουν οι επιχειρήσεις να κάνουν ανοίγματα στο παζάρι. Τουλάχιστον αυτό προκύπτει από τα πρώτα σχόλια αρκετών μεγάλων επιχειρηματιών.
 
Στα άμεσα οφέλη καταγράφονται και οι υποστηρικτικές υπηρεσίες που θα χρειαστούν για την εκμετάλλευση.  Σύμφωνα με τους μέσους όρους της βιομηχανίας του φυσικού αερίου, οι θέσεις εργασίας που δημιουργούνται έμμεσα από την εκμετάλλευση, είναι 132% με 137% περισσότερες από τις άμεσες. Δηλαδή, για κάθε μία upstream θέση εργασίας, δημιουργούνται άλλες 1,35 περίπου θέσεις εργασίας στην οικονομία, αν και η προστιθέμενη αξία τους είναι κατά κεφαλή μικρότερη.
 
Ακόμα και στα ακίνητα, ήδη καταγράφονται οι πρώτες κινήσεις, και το πρώτο ενδιαφέρον από μεγάλους ξένους επενδυτές, με αποτέλεσμα να μπαίνει, ιδίως στα παράλια (εκτός Πάφου) ένα μπλόκο στην πτώση των τιμών. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό και για τις τράπεζες που κακώς δάνειζαν μανιωδώς με εξασφάλιση τις παραφουσκωμένες τιμές των ακινήτων. 
 

Καλά τα νέα από την Noble. Αλλά δεν είναι πανάκεια...

Κάπου εδώ, όμως, πρέπει να μπούμε και στα «αλλά». Μπορεί η κατάσταση στα ακίνητα να αναδιαμορφώνεται προς το καλύτερο, αλλά οι πολλοί developers δεν θα ανακουφιστούν. Μεγάλα πρότζεκτ θα βρουν αγοραστές, ακίνητα που δεν έχουν αναπτυχθεί θα βρουν αγοραστές, αλλά τίποτε δεν αλλάζει το γεγονός ότι οι μαζικές αναπτύξεις χαμηλής ποιότητας (αλλά σπουδαίας επιφανειακής ομορφιάς), έχουν πρόβλημα. Κάποτε, ο κ. Τοφαρίδης είχε σχολιάσει πως «όποιος είχε μια κουγκριομηχανή, έγινε developer». Αυτοί χρωστούν σήμερα λόγω των υπερβολών της φούσκας, και η μαζική τους πλειοψηφία δεν θα ανακουφιστεί.
 
Οι τράπεζες επίσης δεν θα δείξουν διάθεση να ανοίξουν και πάλι τις βρύσες της ρευστότητας, ιδίως ενόσω έχουν οι ίδιες πρόβλημα. Μπορεί αυτό να μην ενοχλεί ιδιαίτερα την αξιοποίηση του φυσικού αερίου, αλλά οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις, από τις οποίες έρχεται και η πραγματική ανάπτυξη και η απασχόληση, επίσης δεν θα ανακουφιστούν.
 
Δεν θα ανακουφιστεί ούτε ο πληθωρισμός και η διάβρωση της ανταγωνιστικότητας, ιδίως στα μη εμπορεύσιμα αγαθά και υπηρεσίες, των οποίων οι αυξημένες τιμές διαχέονται σε ολόκληρη την αγορά με αποτέλεσμα να πιέζουν τις αντοχές των νοικοκυριών και τα ήδη πενιχρά (ή και ανύπαρκτα) κέρδη των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων.
 
Μπορεί, επίσης, οι άμεσες πιέσεις στα δημόσια οικονομικά να ξαλαφρώσουν κάπως. Μπορεί ακόμα (αν και όχι και τόσο πιθανό) να μαλακώσουν οι οίκοι αξιολόγησης και να μπορέσει η Κύπρος να βρει δανειστές. Αλλά τίποτε από αυτά δεν θα μειώσει τις πιέσεις και την αραίωση που προκαλεί το δημόσιο στην οικονομία.
 
Όσο για τους κίνδυνους που διαμορφώνονται για την οικονομία, αυτή η στήλη έχει γράψει πολλές φορές. Αν η διαχείριση των εσόδων μπει στην απλοϊκή, καταστροφική λογική πως «όσο πιο πολλά τα λεφτά, τόσο το καλύτερο», τότε θα μετανιώσουμε την ώρα που βρήκαμε φυσικό αέριο. Ο λαός μας δεν είναι μόνο «απειθάρχητος», όπως είπε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας. Είναι επίσης εθισμένος στα πολιτικά ενοίκια και την αρπαχτή.  Γι ΄αυτό και η όποια αξιοποίηση των εσόδων πρέπει να παραμείνει καλά προστατευμένη από τα χέρια (όλων) των πολιτικών.
 
Επίσης, πρέπει να προχωρήσει το ΓεΣΥ και να εκπονηθεί Μεσοπρόθεσμο Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΜΔΠ). Αλλά, πάνω από όλα, πρέπει τα έσοδα από το φυσικό αέριο να μην καταλήξουν στον προϋπολογισμό.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s