Βαθιές οι πολιτικές ανακατατάξεις

Ο ανασχηματισμός αλλάζει τα δεδομένα για την οικονομία – στο βάθος Μηχανισμός

Αλλάζουν οι ισορροπίες στην κυβέρνηση μετά την αποχώρηση Κίκη Καζαμία από το Υπουργείο Οικονομικών. Οι προφανείς συγκρούσεις του κ. Καζαμία με το Προεδρικό, οι οποίες είχαν να κάνουν με τα μέτρα εξυγίανσης και την αδειοδότηση καζίνο, κρύβουν πίσω τους ένα βαθύτερο, και πιο σοβαρό, ζήτημα.

Η κυβέρνηση έχει υποβάλει στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) δύο αιτήματα: Πρώτο, να χαλαρώσει τους όρους (συμπεριλαμβανομένης και της «έκπτωσης») κάτω από τους οποίους γίνονται δεκτά κυπριακά ομόλογα ως εξασφάλιση για άντληση ρευστότητας από τις τράπεζες. Δεύτερο, να αγοράσει η ΕΚΤ κυπριακά ομόλογα «όπως έγινε τον περασμένο Αύγουστο» στην περίπτωση της Ιταλίας και της Ισπανίας.

Τα αιτήματα αυτά κρίνονται από τους τεχνοκράτες του Υπουργείου Οικονομικών ως εξαιρετικά σημαντικά για την πορεία των δημόσιων οικονομικών στο επόμενο διάστημα. Οι πιέσεις που υφίστανται, ιδίως μετά την υπογραφή από τον Πρόεδρο Χριστόφια του Δημοσιονομικού Συμφώνου, είναι πολύ έντονες.

Ο αποκλεισμός της Κύπρου από τις διεθνείς αγορές έχει δημιουργήσει συνθήκες που δεν είναι βιώσιμες για τα κρατικά ταμεία, αφού δεν μπορούν εσαεί να εμφανίζονται ιδιώτες επενδυτές ή να λαμβάνονται διμερή δάνεια από άλλα κράτη. Την ίδια στιγμή, ακόμα και με δεδομένο ότι η επόμενη έκδοση ομολόγων θα γίνει την ερχόμενη εβδομάδα με «στόχο» τον Νάντερ Γκερμεζιάν, τα επιτόκια που επικρατούν στην αγορά είναι ιδιαίτερα υψηλά, γεγονός που αυξάνει το κόστος εξυπηρέτησης του χρέους για την Κυπριακή Δημοκρατία. Σημειώνεται πως, σύμφωνα με τις πληροφορίες, το ποσό που θα «διατεθεί» στους Γκερμεζιάν, καλύπτει λίγο περισσότερο από το πρωτογενές έλλειμμα του 2011, δηλαδή τις μισές από τις νέες ανάγκες του κράτους, χωρίς να υπολογίζονται οι τόκοι. Έτσι, είναι εξαιρετικά σημαντική για την Κύπρο η αποδοχή από την ΕΚΤ της «πρότασής» μας για εξαγορά ομολόγων της Δημοκρατίας, μειώνοντας έτσι τις αποδόσεις του κυπριακού χρέους.

Σε δεύτερο χρόνο, και ενώ οι τράπεζες αναζητούν λύσεις στο πρόβλημα της κεφαλαιακής ενίσχυσης, η οικονομία ασφυκτιά κάτω από την πίεση της μειωμένης ρευστότητας. Γι’ αυτό και κρίνεται από πλευράς του Υπουργείου Οικονομικών ως κρίσιμης σημασίας η άντληση ρευστότητας από τις τράπεζες, με εξασφάλιση τα κυπριακά ομόλογα που κρατούν, τα οποία είναι «σκουπίδια».

Άσχημο το κλίμα

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, το γεγονός ότι στη Φρανκφούρτη, αλλά και στις Βρυξέλλες επικρατεί αρνητικό κλίμα απέναντι στην Κύπρο, δημιουργεί επιπλέον προβλήματα. Η Δημοκρατία δεν πείθει πως ειλικρινά επιθυμεί να λύσει τα προβλήματα που αντιμετωπίζει στον δημόσιο τομέα, τη στιγμή μάλιστα που τα προβλήματα αυτά επιδεινώνονται επικίνδυνα εξαιτίας των τραπεζών. Όπως έγραψε την περασμένη εβδομάδα η «Κ», η στάση του Υπουργείου Εργασίας στις αρχές του έτους, όταν διαφύλαξε –αντί να μεταρρυθμίσει, όπως είχε υποσχεθεί γραπτώς η Δημοκρατία– την ΑΤΑ, οδήγησε σε επιπλέον επιδείνωση του κλίματος. Επιπλέον, σχολιάζεται πως, όσο καθυστερεί η υιοθέτηση νομοθεσίας που να είναι «δεσμευτική και μόνιμη», όπως απαιτείται από το Σύμφωνο που υπέγραψε ο Πρόεδρος Χριστόφιας, σχετικά με τον υποχρεωτικό ισολογισμό των προϋπολογισμών, τόσο το κλίμα θα συνεχίσει να χειροτερεύει.

«Πολλοί είναι εκείνοι που, από τα ψηλά δώματα, θέλουν να δουν την Κύπρο σε Μηχανισμό», σχολιάζει υψηλόβαθμο κυβερνητικό στέλεχος με ιδία γνώση των όσων τεκταίνονται.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, εξαιρετικά σημαντικός είναι ο ρόλος του διοικητή της Κεντρικής Τράπεζας, Αθανάσιου Ορφανίδη, ο οποίος χαίρει του κύρους που χρειάζεται για να πείσει τη Φρανκφούρτη –αλλά και άλλους, στο Βέλγιο– πως τα αιτήματα της Κύπρου πρέπει να γίνουν αποδεκτά και πως η Δημοκρατία θέλει και μπορεί να επιλύσει τα προβλήματά της.

Ορόσημο ο Μάιος

Το βασικότερο πρόβλημα που προκύπτει με τα νέα πολιτικά δεδομένα, είναι η αντικατάσταση του κ. Ορφανίδη, ο οποίος, χωρίς τη στήριξη του κ. Καζαμία, δεν πρέπει να αναμένεται πως θα παραμείνει στην Κεντρική Τράπεζα. Αν και ο πρώην Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Γιώργος Βασιλείου, αλλά και το «κονκλάβιο για την οικονομία» επιμένουν πως θα πρέπει να ανανεωθεί η θητεία του κ. Ορφανίδη, και παρόλο που ο κ. Καζαμίας φέρεται να έχει σημειώσει πως «θα συνεχίσει να προσπαθεί», δύσκολα μπορεί να ανανεωθεί η θητεία Ορφανίδη. Κι αυτό, διότι στο Προεδρικό υπάρχει έντονη προσωπική αντιπάθεια προς το πρόσωπό του.

Το ερώτημα που τίθεται, πλέον, είναι ποιος θα αντικαταστήσει τον κ. Ορφανίδη, και εάν χαίρει ανάλογου σεβασμού ως ένας από τους κεντρικούς παίκτες του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΚΤ, με βαρύνουσα άποψη για σειρά θεμάτων. Κι αυτό διότι, μέχρι τον Μάιο, οπότε και λήγει η θητεία τού κ. Ορφανίδη, δεν θα έχει ακόμα ολοκληρωθεί η λήψη αποφάσεων από πλευράς της Φρανκφούρτης για την Κύπρο. Αντίθετα, ο επόμενος διοικητής θα επωμιστεί την ευθύνη να πείσει την ΕΚΤ (αλλά και τις Βρυξέλλες) για τελικό «κλείσιμο» της συμφωνίας.

Εάν, τελικά, το όποιο πρόσωπο επιλεχθεί, δεν είναι ικανό να πείσει, αλλά αντίθετα δοθεί η εντύπωση πως η Κύπρος συνεχίζει να λειτουργεί (και να διορίζει) με πολιτικά, αντί τεχνοκρατικά, κριτήρια, τότε το πρόβλημα θα χειροτερέψει. Γι’ αυτόν τον λόγο και οι επόμενες κινήσεις της κυβέρνησης θα κρίνουν εν πολλοίς, την πορεία της οικονομίας τα επόμενα χρόνια.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s