Μείωση των καταθέσεων ελέω δολαρίου

Αυξάνουν τις καταθέσεις τους τα νοικοκυριά, εν όψει κρίσης και χαμηλών προσδοκιών- Συνεχίζει η πτωτική πορεία των καταθέσεων των επιχειρήσεων

Ουσιαστική μείωση καταγράφεται στις συνολικές καταθέσεις στο τραπεζικό σύστημα για τον περασμένο μήνα. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Κεντρικής Τράπεζας, οι συνολικές καταθέσεις υποχώρησαν κατά 2,3% μέσα σε ένα μήνα, ένα ποσοστό καθόλου ευκαταφρόνητο, το οποίο δημιουργεί έντονες ανησυχίες για την πορεία του όλου συστήματος. Συνολικά, η μείωση μεταφράζεται σε έξοδο 1,7 δισ. ευρώ από το όλο σύστημα.

Φταίει το δολάριο

Μία σημαντική παράμετρος των στοιχείων, είναι πως σε ένα πολύ μεγάλο βαθμό, η αποχώρηση καταθέσεων οφείλεται στη μαζική μείωση των καταθέσεων σε ξένο νόμισμα, και δη στο δολάριο. Παρά τη σταθερά ανοδική πορεία που κατέγραφαν όλες οι καταθέσεις σε ξένο νόμισμα από τις αρχές του έτους μέχρι και τον Μάιο, τα στοιχεία της Κεντρικής Τράπεζας καταγράφουν μία σημαντική διαφοροποίηση για τον Ιούνιο.

Συνολικά 1,2 δισ. δολάρια έχουν εγκαταλείψει την Κύπρο μεταξύ Μαΐου και Ιουνίου. Η φυγή αυτή των δολαρίων, λόγω και του μεγέθους της, δείχνει πως κάτι έχει «συμβεί» σε σχέση με το δολάριο τον τελευταίο μήνα.

Η ενστικτώδης εκτίμηση, είναι πως πρόκειται για φυγή ξένων καταθέσεων που έχουμε στην Κύπρο, λόγω και των τελευταίων εξελίξεων στο τραπεζικό σύστημα, αλλά και στα δημόσια οικονομικά. Η εξήγηση, όμως, περιπλέκεται εάν συγκρίνει κανείς τα στοιχεία του Ιουνίου και τα αντίστοιχα προηγούμενων ετών.

Οι καταθέσεις σε δολάρια –και γενικά σε ξένο νόμισμα– δείχνουν μεγάλες διακυμάνσεις διαχρονικά. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι, σε μεγάλο βαθμό, οι καταθέσεις αυτές γίνονται προσωρινά από ξένες επιχειρήσεις σε κυπριακές τράπεζες, με σκοπό να ολοκληρώσου υποχρεώσεις τους που αφορούν σε επενδυτικά, λειτουργικά ή άλλα έξοδα στην ευρύτερη περιοχή της Κύπρου.

Πέρυσι, μάλιστα, καταγράφηκε έξοδος 2,03 δισ. δολαρίων κατά τον ίδιο μήνα, μετά από μία μικρή αύξηση τον Μάιο. Το 2010, καταγράφηκε απότομη αύξηση των καταθέσεων σε δολάρια στο μέσο του έτους, κατά 1,1 δισ., ενώ και τα στοιχεία του 2008 και 2009 ενισχύουν την εικόνα των μεγάλων διακυμάνσεων για τον Ιούνιο. Μάλιστα, το 2009 καταγράφηκε έξοδος και πάλι 1,6 δισ., μετά από μεγάλο άλμα των καταθέσεων μέσα στον Μάιο, κατά 2,4 δισ. ευρώ.

Με δεδομένο ότι τον Ιούνιο ολοκληρώνεται το β΄ τρίμηνο του έτους, είναι πολύ πιθανό οι ξένοι καταθέτες να προβαίνουν σε πληρωμές ή άλλες ανάγκες που τους αναγκάζουν να τραβήξουν» χρήματα από την αγορά.

Σημειώνεται, πάντως, πως οι συνολικές καταθέσεις σε δολάρια παραμένουν σταθερά στο 29% περίπου των συνολικών καταθέσεων του τραπεζικού συστήματος, παρά τη μεγάλη «ανάληψη» που έγινε τον Ιούνη. Έτσι, παρά την αυξημένη μείωση των καταθέσεων σε δολάρια, δεν μπορεί –προς το παρόν– να δικαιολογηθεί πλήρως η εκτίμηση πως καταγράφεται έξοδος ξένων κεφαλαίων από το τραπεζικό σύστημα. Ωστόσο, θα πρέπει να παρακολουθήσει κανείς και τα στοιχεία του Ιουλίου (δεδομένων και των εν τω μεταξύ εξελίξεων) για να σχηματίσει με βεβαιότητα κάποια άποψη στο θέμα. 

Οι επιχειρήσεις

Την ίδια στιγμή, αξιοσημείωτο είναι το γεγονός ότι οι μεγάλες αναλήψεις γίνονται κατά κύριο λόγο από μη χρηματοδοτικές επιχειρήσεις, ασχέτως νομίσματος. Οι ξένες επιχειρήσεις έχουν τραβήξει συνολικά 795,5 εκατ. ευρώ από το τραπεζικό σύστημα, με τις κυπριακές επιχειρήσεις να έχουν αφαιρέσει άλλα 262 εκατ. ευρώ από το σύστημα.

Συνολικά, οι καταθέσεις των επιχειρήσεων έχουν μειωθεί κατά περίπου 6,7% από την αρχή του έτους, ένα ποσοστό που καταδεικνύει πως υπάρχει ουσιαστικό πρόβλημα ρευστότητας για τις επιχειρήσεις. Η πτωτική αυτή τάση, έχει αρχίσει από τον περασμένο Δεκέμβριο και τα στοιχεία του Ιουνίου είναι μεν ανησυχητικά, διότι δείχνουν πως το πρόβλημα επιδεινώνεται, αλλά την ίδια στιγμή δεν καταδεικνύουν κάποια αλλαγή στις τάσεις των τελευταίων έξι μηνών.

Αξίζει να σημειωθεί, επίσης, πως μέσα σε δύο μήνες, Μάιο και Ιούνιο, τα επιχειρηματικά δάνεια κατέγραψαν μεγάλο άλμα, με 1,78 δισ. ευρώ να έχουν παραχωρηθεί ως νέες πιστώσεις σε επιχειρήσεις. Από αυτά, τα 952 εκατ. ευρώ αφορούν σε επιχειρήσεις εντός της Ευρωζώνης (όχι όμως κυπριακές). Αυτό το δεδομένο ενισχύει την εντύπωση πως οι ξένες επιχειρήσεις κατά πάσα πιθανότητα δεν μειώνουν μαζικά την έκθεσή τους στην Κύπρο, και παρά τις πολλές επί μέρους πληροφορίες, προς το παρόν δεν μπορούμε να μιλούμε για «κύμα φυγής» ξένων εταιρειών. Συγκριτικά, οι κυπριακές επιχειρήσεις έχουν λάβει δάνεια και πιστώσεις ύψους 290 εκατ. ευρώ μέσα στο ίδιο διάστημα, δηλαδή περισσότερα από τριπλάσια.

Αυξάνουν τα νοικοκυριά

Την ίδια περίοδο, εντυπωσιακή είναι η αύξηση των καταθέσεων από πλευράς των νοικοκυριών. Αντιμέτωπα με όλο και επιδεινούμενες προσδοκίες για το μέλλον, και έχοντας επίγνωση των μειώσεων σε μισθούς και ωφελήματα, αλλά και του κίνδυνου που δημιουργείται με τη συνεχιζόμενη αύξηση της ανεργίας, τα νοικοκυριά έχουν μπει στη λογική της αύξησης των αποταμιεύσεών τους. Αντίστοιχα, προκύπτει πως συγκρατούν τις δαπάνες τους, με στόχο να δημιουργήσουν ένα «πουγκί» για τις δύσκολες μέρες που φαίνεται πως αναμένουν ότι θα βιώσουν στο προσεχές μέλλον.

Η αύξηση των αποταμιεύσεων των νοικοκυριών, αποτελεί «παραδοσιακή» ένδειξη πως οι προσδοκίες για το μέλλον δεν είναι και οι καλύτερες. Παρά τις πιέσεις που δέχονται τα νοικοκυριά, προτιμούν να «σφιχτούν» για να αυξήσουν τις αποταμιεύσεις τους, παρά να διευκολύνουν στο άμεσο μέλλον την κατανάλωσή τους.

Συνολικά, τα νοικοκυριά έχουν αυξήσει τις καταθέσεις τους κατά περίπου 1 δισ. ευρώ το τελευταίο εννεάμηνο (αύξηση 1,89%). Από αυτά, ο κύριος όγκος αφορά στα νοικοκυριά εντός Ευρωζώνης αλλά εκτός Κύπρου, τα οποία αύξησαν τις καταθέσεις τους κατά 720 εκατ. ευρώ, μέσα στο δίμηνο Μάιο-Ιούνιο.

Τα κυπριακά νοικοκυριά έχουν σφίξει τα ζωνάρια μόλις κατά 47 εκατ. ευρώ στο τελευταίο δίμηνο των στοιχείων, ένα ποσό καταφανώς μικρό σε σχέση με άλλες κατηγορίες, το οποίο ωστόσο καταδεικνύει πως συνεχίζεται η αύξηση των αποταμιεύσεων και στην Κύπρο.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s