Οι πρώτοι των Μοϊκανών

Είχαν ντυθεί σαν Μοϊκανοί και μπήκαν με άγριες διαθέσεις στο λιμάνι της Βοστόνης, όπου τρία σκάφη, το Ντάρτμουθ, το Έλανορ και το Μπήβερ περίμεναν να αποβιβάσουν το εμπόρευμά τους. Η συνάντηση, περίπου 7.000 ατόμων που γινόταν κοντά στο λιμάνι, ήταν σαφές πως δεν θα κατέληγε πουθενά.

Λίγοι ήταν εκείνοι που ξαφνιάστηκαν, όταν ξέσπασε το «πάρτι του τσαγιού». Η πορεία της οικονομίας είχε προδιαγράψει μια ξεκάθαρη απαίτηση που έγινε το κεντρικό σύνθημα των Αμερικανών όταν πολέμησαν για την ανεξαρτησία τους από τους Βρετανούς. «Καμία φορολόγηση χωρίς αντιπροσώπευση».

Οι πιέσεις των Βρετανών είχαν γίνει αφόρητες. Για χάρη του στέμματος, που ζούσε, βασίλευε και κυβερνούσε στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού, οι Αμερικανοί ξεζουμίζονταν όλο και περισσότερο.

No taxation; with or without representation...

No taxation; with or without representation…

Έτσι, η απαίτησή τους ήταν –στην αρχή, τουλάχιστον– πολύ απλή: Αν θα μας φορτώνετε με φόρους, θα πρέπει να λαμβάνουμε μέρος στη λήψη των αποφάσεων. Αυτό, εξάλλου, ήταν δικαίωμά τους ως υπήκοοι του στέμματος.

Κάπως έτσι άρχισε η αμερικανική επανάσταση, με αρχική απαίτηση, όχι την ανεξαρτησία, αλλά την αντιπροσώπευση. Το πρόβλημα που σύντομα ανακάλυψε ο Ουάσινγκτον, όμως, ήταν πως η απαίτηση των Αμερικανών δεν ήταν τόσο απλή.

Δεν ήθελα απλώς «όχι φορολόγηση χωρίς αντιπροσώπευση». Είχαν αποφασίσει πως δεν ήθελαν φορολόγηση, σκέτο. Ούτε με αντιπροσώπευση, ούτε χωρίς, ούτε με το στέμμα, ούτε ακόμα και με την Ανεξαρτησία.

Μάλιστα, αν δεν είχαν τις ιδιοφυείς μανούβρες του Ουάσινγκτον, αλλά και τις δύο κρίσιμες νίκες στα πεδία μάχης της Σαρατόγκα και του Γιορκτάουν, η ήττα των Αμερικανών θα ήταν αναπόφευκτη. Ο ρόλος των Γάλλων –που μυθοποιήθηκε πίσω από το σύμβολο του μετέπειτα επαναστάτη λοχαγού, του Λαφαγιέτ– ήταν κεντρικής σημασίας για τη ροή του πολέμου, τουλάχιστον στα πρώτα δύο του χρόνια.

Η ειρωνεία που βρήκε μπροστά του ο Ουάσινγκτον, κάτω από την Συνομοσπονδία των 13 Πολιτειών που πολέμησαν για την ανεξαρτησία τους, δεν πάει χαμένη. Οι δυσκολίες στην εξεύρεση πόρων, η αδυναμία να επιβάλλει φορολογία (δεν είχε τέτοιο δικαίωμα) αλλά και η γενικότερη οικονομική κατάσταση του επαναστατικού στρατού, τον είχαν φέρει σε απελπισία.

Μάλιστα, μοναδική του ουσιαστική πηγή εσόδων ήταν οι εισφορές των 13 Πολιτειών, που θα γίνονταν εθελοντικά, αλλά τελικά δεν έγιναν. Μάλιστα, ήρθε μια στιγμή που οι εθελοντές στρατιώτες των Αμερικανών θα μπορούσαν να είχαν εγκαταλείψει την όλη προσπάθεια. Λίγο πριν να αρχίσει μία από τις πιο αποφασιστικές μάχες των πρώτων σταδίων του πολέμου ήταν απλήρωτοι, περίμεναν πως δεν θα πληρωθούν ποτέ και έληγαν και τα συμβόλαιά τους. Το γεγονός πως ο Ουάσινγκτον τους κράτησε στο πεδίο της μάχης, μαρτυρεί όχι μόνο τον πατριωτισμό τους, αλλά και τη χαρισματικότητα του ηγέτη τους.

Η ιστορία αυτή επαναλαμβάνεται: Ενώ οι απλοί «στρατιώτες» δέχονται να δώσουν τη ζωή τους για ένα σκοπό, έστω κι αν δεν μπορούν να περιμένουν προσωπικό όφελος. Την ίδια ώρα, οι ηγέτες τους δείχνουν ανίκανοι να αντιμετωπίσουν τις πιο απλές απαιτήσεις των περιστάσεων, σε σημείο μάλιστα που τίθεται σε αμφιβολία το μέλλον του τόπου.

Δεν θέλαμε το «κούρεμα» των καταθέσεων διότι ήταν άδικο, διότι επιβλήθηκε κάτω από ένα στυγνό εκβιασμό και διότι αποτελούσε πισώπλατη προδοσία από εκείνους που νομίζαμε πως ήταν φίλοι μας. Αποτελούσε, επίσης, μία οικονομοτεχνικά βλακώδη επιλογή.

Είχε όμως επιβληθεί. Για λόγους που θα πρέπει να εξηγήσουν στην ιστορία, οι βουλευτές μαζεύτηκαν το βράδυ της Τρίτης για να καταψηφίσουν το «κούρεμα» και να παραδώσουν το βασικότερο διαπραγματευτικό χαρτί της Κύπρου. Δεν μπορώ να γνωρίζω τι σκέφτονταν, όταν αποφάσισαν πως πρέπει να ψηφίσουν την Τρίτη, αλλά ήταν, από την ίδια ώρα ξεκάθαρο πως αποτελούσε μία ερασιτεχνική απόφαση.

Στη συνέχεια, και ενώ άπαντες γνώριζαν πως η Λαϊκή Τράπεζα είναι νεκρή εδώ και αρκετές εβδομάδες, επιχείρησαν να κάνουν κινήσεις για να τη «σώσουν». Οι ετοιμοθάνατοι σώζονται. Οι νεκροί όμως, όχι. Και η προσπάθεια, ακόμα και τώρα, να σώσουν από τη χρεοκοπία μια τράπεζα που έχει ήδη χρεοκοπήσει, είναι στην καλύτερη περίπτωση, ένδειξη δειλίας και στη χειρότερη, ψυχασθένειας.

Όταν απαιτούμε να βρεθεί λύση για τη Λαϊκή, «χωρίς την Τρόικα», γινόμαστε σαν τους Αμερικανούς επαναστάτες που φώναζαν πως δεν θέλουν φορολόγηση αν δεν θα έχουν και αντιπροσώπευση: Όταν είχαν αντιπροσώπευση στην ίδια τους τη χώρα που πολεμούσε για να ιδρυθεί, πάλι δεν ήθελαν φορολόγηση.

Αν φύγει η Τρόικα, η Λαϊκή πρέπει να κλείσει. Αν μείνει η Τρόικα, η Λαϊκή πρέπει να κλείσει. Το ίδιο πάει και για πολλά άλλα μέτρα, όπως το κλείσιμο των Κυπριακών Αερογραμμών. Όπως και η Λαϊκή, έχουν χρεοκοπήσει εδώ και καιρό και το ερώτημα δεν είναι αν θα προχωρήσει η αναδιάρθρωση-κλείσιμο της τράπεζας και των αερογραμμών,  ή όχι. Το μοναδικό ερώτημα ήταν πάντα με ποιον τρόπο θα κλείσουν : Αναίμακτα ή άτακτα;

Μάλιστα, το μεγάλο ζητούμενο πλέον, είναι μάλλον να γλυτώσει η Τράπεζα Κύπρου, κάτι που επίσης βρίσκεται στη ζυγαριά. Όσο κι αν δεν μας αρέσει, πολλά από τα μέτρα θα πρέπει να προχωρήσουν. Οι αναβολές στη λήψη τολμηρών αποφάσεων, έχουν φέρει τα πράγματα σε οριακό επίπεδο, και σε τελική ανάλυση δεν έχει σημασία ποιος τα σκέφτηκε και πώς μας τα επέβαλε. Οι καταστάσεις θα τα επέβαλλα ούτως ή άλλως.

Αν όμως είναι άδικα και αχρείαστα, τότε το ζητούμενο πρέπει να είναι πώς θα βγούμε από αυτή την ιστορία πιο δυνατοί, μετά από μερικά χρόνια, για να πάρουμε την πιο γλυκιά εκδίκηση: «Κουφάλες, κι όμως ζήσαμε και είμαστε και δυνατοί».

ΓεΣΥ και ΜΔΠ, εννοείται. Και λαμογιές με το αέριο, εννοείται. Αλλά στο παρόν στάδιο, το μεγαλύτερο έλλειμμα είναι εκείνο της σοβαρότητας.

http://www.kathimerini.com.cy, 24.3.2013

2 thoughts on “Οι πρώτοι των Μοϊκανών

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s