Στο βάθος νέα μείωση μισθών στο δημόσιο

 

Με μεγάλες μειώσεις στις δαπάνες των υπουργείων αρχίζει ήδη η προετοιμασία του προϋπολογισμού του 2014. Εδώ και μερικές εβδομάδες, τα υπουργεία έχουν παραλάβει την εγκύκλιο για τον προϋπολογισμό του 2014, με την οποία τίθενται ανώτατα όρια στις δαπάνες ανά υπουργείο και υπηρεσία. Οι μειώσεις θα συνεχιστούν μέχρι και το τέλος του τριετούς δεσμευτικού πλαισίου (ώς το 2015), και θα φτάσουν μέχρι και το 16,46% το 2016 σε σχέση με φέτος. Σημειώνεται πως οι συγκρίσεις γίνονται με βάση τις αναθεωρημένες εκτιμήσεις για το 2013 και όχι τις αρχικές.

Οι οροφές που έχουν τεθεί, έχουν ήδη οδηγήσει σε προβληματισμό διάφορα υπουργεία, με κυβερνητικά στελέχη να σχολιάζουν πως οι μειώσεις θα πρέπει να υλοποιηθούν «παρά τις μεγάλες δυσκολίες» που παρουσιάζει μια τέτοια προσπάθεια. «Το πρώτο ένστικτο είναι σίγουρα η μείωση λειτουργιών των υπουργείων: σχολεία, πρεσβείες, στρατόπεδα, ακόμα και νοσοκομεία θα μπορούσαν να είχαν μπει στο στόχαστρο», σχολίασε αρμόδια κυβερνητική πηγή, η οποία ωστόσο συνέχισε: «Κάτι τέτοιο δεν μπορεί να γίνει, σε καμία περίπτωση. Τα υπουργεία πρέπει να βρουν πιο ευφάνταστους τρόπους, με την εκλογίκευση των δαπανών τους, αφού ο στόχος είναι διττός. Πρώτο, να πετύχουμε τις μειώσεις, και δεύτερο να διατηρήσουμε τις υπηρεσίες που προσφέρει το κράτος».

Screen Shot 2013-06-25 at 9.39.34 AMΈχουν ήδη αρχίσει συζητήσεις για τους τρόπους με τους οποίους κάτι τέτοιο θα μπορέσει να γίνει κατορθωτό. Η ίδια η εγκύκλιος αναφέρει πως οι δαπάνες κάτω από το κάθε κεφάλαιο, θα πρέπει να αρχίζουν από μηδενική βάση. Το κάθε τμήμα, υπουργείο ή υπηρεσία θα πρέπει να «δικαιολογήσει πλήρως» τη διατήρηση οποιουδήποτε προγράμματος ή χορηγίας που επιθυμεί να συνεχίσει. Παρόμοια είναι επίσης και η εντολή σχετικά με τα έργα του Δημοσίου, όπου και πάλι θα πρέπει να δικαιολογηθεί η συνέχιση ή διατήρηση έργων. Αναφέρεται, ακόμα πως έργα εξωραϊσμού θα καταργηθούν, με σκοπό να διατηρηθούν μόνο έργα «υψηλής προστιθέμενης αξίας» όπως αποχετευτικά και αντιπλημμυρικά έργα.

Ακόμα πιο «σκληρή» είναι η αναφορά σε «νέες πολιτικές ή προγράμματα». Τα υπουργεία, τμήματα και υπηρεσίες θα πρέπει να λαμβάνουν έγκριση από το Υπουργείο Οικονομικών πριν από την οποιαδήποτε αλλαγή ή και υιοθέτηση νέας πολιτικής ή προγράμματος, υποδεικνύοντας ταυτόχρονα την κατάργηση άλλης πολιτικής, προγραμμάτων ή έργων.

Καμία απόκλιση
Τα υπουργεία θα αντιμετωπίσουν μεγάλες δυσκολίες για την επίτευξη του στόχου, αφού οι μειώσεις στις δαπάνες θα συνεχίσουν να «κολλούν» στα ανελαστικά έξοδα τα οποία δεν μπορούν να μειωθούν χωρίς νέα πολιτική απόφαση για μείωση στις δαπάνες μισθολογίου του κράτους. Πάντως, μια τέτοια μείωση φαντάζει ως αναπόφευκτη, εάν η Κύπρος θα επιτύχει τους στόχους που έχει θέσει.

Με την εγκύκλιό του, το Υπουργείο Οικονομικών έχει, ωστόσο, θέσει αυστηρά τους όρους για τις δαπάνες των υπουργείων. Εάν κάποιο από αυτά δεν τηρήσει τις οροφές, τότε υπάρχουν δύο πιθανότητες: Είτε να σταλεί ο προϋπολογισμός του υπουργείου, υπηρεσίας ή τμήματος πίσω για να γίνει εκ των έσω η μείωση δαπανών, είτε ακόμα και η μονομερής μείωση των δαπανών από το Υπουργείο Οικονομικών. Η εγκύκλιος προειδοποιεί ουσιαστικά, πως δεν πρόκειται να λάβουν επιπλέον κονδύλια από εκείνα που αναφέρονται στους υπολογισμούς, ακόμα κι αν υποβάλουν αυξημένο προϋπολογισμό.
Πέραν των «μνημονιακών» οι μειώσεις στις δαπάνες
Η μείωση στις δαπάνες που προβλέπεται στον προϋπολογισμό του 2014 και για την επόμενη τριετία, είναι εκ πρώτης όψεως μεγαλύτερη από ό,τι θα χρειαζόταν για να επιτευχθούν οι στόχοι του Μνημονίου. Με τη μείωση στις δαπάνες κατά 11.15%, αλλά και τη μείωση των εσόδων κατά 4.5%, προκύπτει πρωτογενές έλλειμμα της τάξης των 127 εκατ. ευρώ, περίπου δηλαδή 0,8% του ΑΕΠ για το 2014, σε σχέση με το 2013. Αντίστοιχα, στο Μνημόνιο εκτιμάται πως το πρωτογενές έλλειμμα θα είναι 4.3% για του χρόνου.

Πρέπει να σημειωθεί, όπως σημείωσε πολλές φορές η «Κ», πως οι εκτιμήσεις για τα έσοδα είναι εξωπραγματικές, ιδίως για το 2013. Μάλιστα, οι εκτιμήσεις του Απριλίου κάνουν λόγο για μεγαλύτερα έσοδα από ό,τι είχε εκτιμηθεί για το 2013 τον Δεκέμβριο, όταν ετοιμαζόταν ο προϋπολογισμός. Αυτό το γεγονός έχει προκαλέσει έντονη δυσφορία σε πολιτικό επίπεδο, αφού θα πρέπει κάποια στιγμή να δοθεί μια εξήγηση γιατί το Υπουργείο αδυνατεί να κάνει εκτιμήσεις που να έχουν μια έστω και χαλαρή σχέση με την πραγματικότητα.

Ωστόσο, δεδομένο παραμένει το γεγονός ότι, τόσο για το 2014 όσο και για το 2016, οι μειώσεις που προβλέπονται στα έξοδα του κράτους υπερκαλύπτουν τους στόχους του Μνημονίου, όπως αυτό ετοιμάστηκε.

Ο λόγος για αυτή την κίνηση είναι πως το Μνημόνιο περιέχει προβλέψεις που δεν είναι πιθανό να πραγματοποιηθούν. Έτσι, από τη στιγμή που η Κύπρος είναι ήδη εκτός στόχων, στο Υπουργείο θέλουν να υπερκαλύψουν τη διαφορά ούτως ώστε να κερδίσουν την έξωθεν καλή μαρτυρία, τόσο ανάμεσα στους τεχνοκράτες, όσο και στον διεθνή Τύπο.

Σημειώνεται πως για το 2016, οι σχεδιασμοί θέλουν μείωση των δαπανών κατά 16,46% σε σχέση με το 2013, και αύξηση των εσόδων κατά 3%. Το αποτέλεσμα είναι πρωτογενές πλεόνασμα κατά 906 εκατ. ευρώ ή 5,6% του ΑΕΠ, σε σχέση με 1,2% που είναι ο στόχος στο Μνημόνιο.

Πάντως, με την «υπερκάλυψη» που γίνεται, τα δημόσια οικονομικά μπαίνουν σε πορεία μόνο «μικρού» εκτροχιασμού από τους στόχους, γεγονός που βάζει τη Κύπρο σε ευνοϊκότερη πορεία για έξοδο από την Τρόικα.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s