Ο Πόμπος, a-penis και το Κοινό Ανακοινωθέν…

Στην Πολωνία, στη θέση του Πόμπου φιγουράρει συχνά ο Κάρτερ. Ο Αμερικανός πρόεδρος καθόλου τυχαία δεν έγινε ο πρωταγωνιστής πολλών ανεκδότων, αφού όταν επισκέφτηκε τη χώρα το 1973, οι δηλώσεις του έμειναν αλησμόνητες. Κατά τη διάρκεια επίσημου δείπνου, άρχισε την ομιλία του λέγοντας πως εκείνο το πρωί είχε εγκαταλείψει τις ΗΠΑ και πως, φτάνοντας στην κομμουνιστική Πολωνία, ένας από τους βασικούς του σκοπούς ήταν να ακούσει τις απόψεις των Πολωνών και να τον φτιάχνουν με πόθο στο μέλλον.

Ο Κάρτερ δεν ήταν πιωμένος. Ο μεταφραστής τα είχε θαλασσώσει.

Σε μία άλλη απείρου κάλλους σκηνή, που μάλλον είναι αστικός μύθος, η κυρία Ντε Γκολ συναντήθηκε με τον Βρετανό πρωθυπουργό Μακμίλαν, ο οποίος τη ρώτησε τι επιθυμούσε τώρα που ο άντρας της έφυγε από την πολιτική. «A penis», του απάντησε, φαντάζομαι με τη βεβαιότητα μιας γυναίκας που, έχοντας αντέξει μια ζωή πλάι στον Ντε Γκολ, πρέπει να ήξερε τι ήθελε. Έτσι λέγεται το «happiness» όταν έχεις βαριά γαλλική προφορά, και το λάθος ήταν κατανοητό. Ο Φρόιντ θα έκανε μπόλικη πλάκα με το λαθάκι του κύριου πρωθυπουργού, αλλά αυτό είναι μια άλλη ιστορία.

Αυτό το κάτι που θέλω...

Αυτό το κάτι που θέλω…

Τέτοια lost-in-translation λάθη δεν είναι καθόλου σπάνια. Μόλις πριν από δύο χρόνια μίλησε ο Richard Morningstar είχε πει σε συνέδριο στην Αθήνα πως οι δύο κοινότητες της Κύπρου πρέπει να μοιραστούν το αέριο με τρόπο «equitable». Η μετάφραση(«ίσα» αντί «ισότιμα» ή «δίκαια») είχε προκαλέσει αντιδράσεις, ενώ ακόμα πιο έντονα είχαν αντιδράσει ορισμένοι συνάδελφοι με τη διόρθωση του λάθους, η οποία ήταν πλήγμα για τη θεωρία συνωμοσίας τους.

Από την περασμένη εβδομάδα, μπήκαμε σε μία περίοδο κατά την οποία αρχίζουν και πάλι, εκ νέου, οι μεταφράσεις και οι ερμηνείες, με βάση το κοινό ανακοινωθέν. Ορισμένες από τις μεταφράσεις που είδαμε, από την πρώτη κιόλας ημέρα, φαίνεται πως τις έκανε ο Πόμπος. Το ενδιαφέρον, όμως, είναι μάλλον πως ήδη άρχισαν οι μεταφράσεις «κατά παραγγελία». Το «state» είναι κράτος, κρατίδιο, πολιτεία, συνιστών κρατίδιο, ή κάτι άλλο;

Σε μία χώρα τόσο ερωτευμένη με τις σημειολογίες, και τόσο αποφασισμένη να παρακολουθεί τα σύμβολα παρά την ουσία, οι μεταφράσεις έχουν τη σημασία τους. Αν κάπου, για παράδειγμα, λέει πως τα δύο «states» έχουν «equal status», πώς το παρουσιάζουμε αυτό στον λαό; Ως «ισότιμα», ως «ίσα», ή ως «ίσου/ισότιμου καθεστώτος»; Η απάντηση του καθένα εξαρτάται, όπως ήδη φαίνεται, από τις προθέσεις του για ερμηνεία σχετικά με το πόσο επιθυμητό ή πόσο ανεπιθύμητο είναι το ανακοινωθέν.

Το ίδιο ισχύει, όμως, και για «μεταφράσεις» που αφορούν στην ερμηνεία των δεδομένων. Το πόσο «ομοσπονδία» ή πόσο «συνομοσπονδία» αποτελεί η κάθε ρύθμιση, εξαρτάται από ένα στοιχείο και μόνο: Πόσο απόλυτη είναι η εξουσία της κεντρικής κυβέρνησης στα θέματα όπου έχει εξουσία. Με δεδομένη την ιθαγένεια, την εξωτερική πολιτική, τη νομισματική πολιτική, την άμυνα, την «εσωτερική αγορά», από εκεί και πέρα καμία σημασία δεν έχει «τι» μπορεί να κάνει η κεντρική κυβέρνηση, αλλά το πόσο απόλυτα μπορεί να το κάνει. Αυτό ορίζει τη διαφορά μεταξύ ομοσπονδίας και συνομοσπονδίας και τίποτε άλλο.

Εν τω μεταξύ, όμως, θα πρέπει και εμείς να αποφασίσουμε τι θέλουμε από το ομόσπονδο κράτος. Θέλουμε να έχει εξουσία σε παιδεία και εκπαίδευση; Στις κοινωνικές ασφαλίσεις; Το κτηματολόγιο, το θέλουμε ομοσπονδιακό; Το ΓεΣΥ; Οι ημικρατικοί; Η πολιτική της γεωργίας ή του περιβάλλοντος;

Το ξεκάθαρο είναι πως, ενώ δεν έχουμε ούτε υποψία για το τι θέλουμε για την ομοσπονδιακή κυβέρνηση, ο καθένας αποφάσισε ήδη αν έχουμε ομοσπονδία ή συνομοσπονδία.

Δεν είναι ένα απλό λάθος στη μετάφραση. Όλοι θέλουμε την ευτυχία μιας ενωμένης Κύπρου – εκτός από ορισμένους των οποίων η καριέρα κτίστηκε στο να καταγγέλλουν και να σκανδαλίζονται με τις δηλώσεις Ερντογάν ή τις θέσεις της Nuland. Αλλά ο κίνδυνος είναι να κάνουμε τελικά το λάθος του Μακμίλαν που σύγχυσε την ευτυχία με κάτι άλλο…

Επίσης, πρέπει να προχωρήσει το ΓεΣΥ και να υιοθετηθεί ΜΔΠ. Και τα λεφτά από το γκάζι να μείνουν εκτός προϋπολογισμού.

2 thoughts on “Ο Πόμπος, a-penis και το Κοινό Ανακοινωθέν…

  1. Συμφωνώ, κύριε Περσιάνη. Μπορούμε να σκαρφιστούμε χιλιάδες δικαιολογίες, χιλιάδες σοφίσματα, χιλιάδες περισπούδαστες αιτίες, για να σκοτώσουμε την ελπίδα εν τη γενέσει της, αλλά τελικά τι μένει; Δείτε, να θέλετε, κι αυτό το κείμενο:

    Τα νέα Δεκατρία Σημεία… | Λωτοφάγοι
    http://antonispetrides.wordpress.com/2014/02/08/ta-nea-dekatria-snmeia/

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s