Προς το παρόν καλά με το Μνημόνιο

Η κερδισμένη αξιοπιστία «μαλάκωσε» την Τρόικα στις απαιτήσεις, με εξαίρεση τις ιδιωτικοποιήσεις όπου η θέση της είναι απόλυτη-  Σταθεροποιείται η οικονομία, αλλά «ακόμα προσαρμόζεται». Η ανάπτυξη περνά από τα μη εξυπηρετούμενα.

«Αποδίδουν οι θυσίες των Κυπρίων», σχολίασε ο υπουργός Οικονομικών μετά την ολοκλήρωση της νέας αξιολόγησης από την Τρόικα. «Η Κύπρος έχει πετύχει καλύτερα δημοσιονομικά αποτελέσματα ακόμα και από την Ιρλανδία, έχοντας ξεπεράσει όλους τους δημοσιονομικούς στόχους», ήταν το σχόλιο ανώτατου στελέχους της Κομισιόν. Πιο συγκρατημένη ήταν η Ντέλια Βελκουλέσκου, η οποία σχολίασε πως η Κύπρος «είναι στον σωστό δρόμο (on track) αλλά παραμένουν προκλήσεις».

Πάντως, η εικόνα που στέλνουν τα στελέχη της Τρόικας είναι απόλυτα θετική. Οι μειώσεις των κρατικών δαπανών κατά 10% για το 2014, και μάλιστα χωρίς να επηρεαστεί ουσιαστικά η λειτουργία του κράτους –όπως έγινε σε άλλες χώρες εντός προγράμματος, όπως στην Ελλάδα, αποτελεί σημαντικό επίτευγμα το οποίο σημειώνουν με μεγάλο ενδιαφέρον από πλευράς της Τρόικας.

«Δεν υπάρχει πλέον αμφιβολία στο μυαλό μας πως η Κύπρος θέλει να κάνει ό,τι είναι αναγκαίο. Η εμπιστοσύνη έχει ανακτηθεί και μάλιστα μπορώ να πω πως έχουμε όλοι σχεδόν ξαφνιαστεί με τη διάθεση για μεταρρυθμίσεις που δείχνει η κυπριακή κυβέρνηση», σχολίασε σημαίνον πρόσωπο που ενημερώνει το Eurogroup.

haris-daiselΜέσα σε αυτό το κλίμα, η Τρόικα έχει «κάνει πίσω» σε μια σειρά από ζητήματα, τα οποία είχαν αποτελέσει αγκάθι κατά τις αρχικές διαβουλεύσεις. Πλέον, αποφεύγουν να σχολιάσουν κατά πόσον επιθυμούν ταχεία υλοποίηση στόχων που έχουν καθυστερήσει: Το άνοιγμα των κλειστών επαγγελμάτων, οι μεταρρυθμίσεις στα φοροσυλλεκτικά όργανα του κράτους, η διαχείριση προσόδων, ακόμα και η μεταρρύθμιση της Δημόσιας Υπηρεσίας, παραμένουν στο τραπέζι αλλά δεν προωθούνται πλέον πιεστικά. Όσον αφορά στην κοινωνική πολιτική, το σχόλιο της Κομισιόν είναι πως έχει παρατηρηθεί καθυστέρηση στην υλοποίηση του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος. «Έχει όμως γίνει ένας μεγάλος όγκος εργασίας, ο οποίος συνεχίζεται. Παραμένει αρκετή δουλειά, αλλά βλέπω πως προχωρεί η υλοποίηση και η καθυστέρηση οφείλεται σε αντικειμενικούς λόγους», σχολιάζει αρμόδιο στέλεχος της Τρόικας.

Πάντως, μοναδικό σημείο στο οποίο η στάση της Τρόικας παραμένει απόλυτη, και στο οποίο δεν έχει «καμία διάθεση να συζητήσει», αφορά στην ψήφιση του νομοσχεδίου για τις ιδιωτικοποιήσεις. Σε ερώτησή μας κατά πόσον μπορεί να δοθεί η επόμενη δόση χωρίς να ψηφιστεί πρώτα το νομοσχέδιο από τη Βουλή, στέλεχος της Τρόικας απάντησε πως δεν θα συζητηθεί καν το ενδεχόμενο δόσης χωρίς τον νόμο. «Ο υπουργός σας θα αφήσει κόσμο απλήρωτο όταν θα επιστρέψει από τις Βρυξέλλες», ήταν το σχόλιο.

Το ΓεΣΥ

Όσον αφορά στο ΓεΣΥ, παρατηρείται σημαντική διαφοροποίηση της στάσης της Τρόικας. Μέχρι πρότινος, δεν είχε γίνει ενδελεχής έλεγχος των προνοιών του υφιστάμενου σχεδίου: «Το βασανίζετε τόσα χρόνια και εμείς είπαμε πως μετά από τόσο καιρό, επιτέλους πρέπει να υλοποιηθεί», σχολιάζει η ίδια πηγή. Ωστόσο, μετά από αρκετό καιρό φαίνεται πως η Τρόικα έχει αρχίσει να αντιλαμβάνεται πως η εικόνα του ΓεΣΥ δεν είναι τόσο απλή.

Η απόλυτη απαίτηση από πλευράς της Τρόικας είναι, ακόμα, πως θα πρέπει να υλοποιηθεί το ΓεΣΥ ως μέρος του μνημονίου. Ωστόσο, μετά από αρκετές διαβουλεύσεις και ανταλλαγές απόψεων, έχουν κατανοήσει πως το σύστημα ως έχει σήμερα, είναι χαώδες, οικονομικά παράλογο και σχεδιασμένο απρόσεκτα. Πλέον, η διάθεση του ΔΝΤ και της Κομισιόν (με τη ΕΚΤ να αφήνει στα άλλα δύο μέλη της Τρόικας τον πρώτο λόγο στο θέμα) είναι να πιέσουν μεν για την υλοποίηση του ΓεΣΥ, αλλά ταυτόχρονα να δώσουν χρόνο ούτως ώστε να προκύψει μία σημαντική μεταρρύθμιση των υφιστάμενων δομών και των σημερινών σχεδιασμών: «Δεν θα απαιτήσουμε να συνεχίσετε να δαπανάτε για να επιβιώσει ένα κακό σύστημα. Θέλουμε ΓεΣΥ αλλά να λειτουργεί. Για να γίνει αυτό, θα πρέπει να αλλάξουν πολλά.» Δεν είναι λίγοι εντός της κυβέρνησης που θεωρούν πως η στάση της Τρόικας είναι λογική. Μάλιστα, κυβερνητικό στέλεχος σχολιάζει πως θα ήθελε να «κάνουμε αποφυγές» παρά να υλοποιήσουμε «αυτό το τερατούργημα», αποδεχόμενος την ίδια ώρα πως η υλοποίηση μιας καθολικής ασφάλισης υγείας είναι απαραίτητη για τον τόπο.

Τράπεζες

Όσον αφορά στο τραπεζικό σύστημα, που είναι και άγνωστο στοιχείο από το οποίο εξαρτώνται πολλά, η Τρόικα σημειώνει πως έχει αρχίσει να σταθεροποιείται το σύστημα, αλλά δεν έχει ακόμα βγει από τη «ζώνη του κινδύνου». Η συνεχιζόμενη αύξηση των μη εξυπηρετούμενων δανείων θα ασκήσει αυξανόμενη πίεση στην κεφαλαιακή επάρκεια των τραπεζών, κάτι που θα πρέπει να τύχει προσεκτικής διαχείρισης μέσα στους επόμενους μήνες.

Ενώ θεωρείται βέβαιο πως από το τέλος αυτής της εβδομάδας θα αρχίσει μία σταθερή αλλά σταδιακή άρση των περιορισμών στην διακίνηση κεφαλαίων εντός της κυπριακής αγοράς, το βασικότερο ζητούμενο για να μπορέσει να υπάρξει ανάπτυξη (δηλαδή οι εξωτερικοί περιορισμοί) δε θα αρθούν πριν από το τέλος του έτους.

Ταυτόχρονα, σημειώνεται πως η αναδιάρθρωση της Τράπεζας Κύπρου προχωρεί, και η απομόχλευσή της συνεχίζεται. Για το σύστημα στο σύνολό του, όμως η Τρόικα σημειώνει πως η σταθεροποίηση θα εξαρτηθεί και από τα νομοσχέδια για τις εκποιήσεις, για τις πτωχεύσεις και διαλύσεις και για τον Τραπεζικό Διαμεσολαβητή.

«Ζητούμενο η ανάπτυξη»

«Αφού έχετε ολοκληρώσει σχεδόν τη φάση της σταθεροποίησης, αυτή είναι μια καλή στιγμή να αρχίσετε να σκέφτεστε την ανάπτυξη», σχολίασε ανώτατο στέλεχος της Κομισιόν. Δεν ήταν μόνο προτροπή, αλλά και προειδοποίηση. Τα ποιοτικά στοιχεία της οικονομίας δείχνουν πως αυτό που φοβόντουσαν οι αναλυτές, δηλαδή μια ρηχή αλλά μακρά ύφεση αντί για μια βαθειά αλλά βραδεία κρίση, φαίνεται πως θα υλοποιηθεί.

Κοιτάζοντας τα στοιχεία, προκύπτει πως η απομόχλευση και η πιστωτική συρρίκνωση των τραπεζών εστιάστηκε κυρίως στο εξωτερικό, με λιγότερο «μάζεμα» των δανείων εντός Κύπρου. Ταυτόχρονα, νοικοκυριά και επιχειρήσεις έχουν αρχίσει να εξαντλούν τις καταθέσεις τους, γεγονός που σημαίνει πως δεν μπορεί ες αεί να συνεχιστεί αυτή η «πρακτική». Στις εισαγωγές, παρατηρείται επίσης μικρή μείωση στα καταναλωτικά αγαθά, αλλά μεγάλη πτώση των εξαρτημάτων, των ενδιάμεσων αγαθών και των κεφαλαιακών αγαθών. Αυτό σημαίνει πως η μέγιστη δυνητική ανάπτυξη πλέον περιορίζεται.

Τα στοιχεία «φωτογραφίζουν» μια μακρά ύφεση, με τη μοναδική ελπίδα για ουσιαστική ανάκαμψη να εξαρτάται από μια νέα τόνωση της πιστωτικής επέκτασης. Για να γίνει κάτι τέτοιο, όμως, θα πρέπει πρώτα να αντιμετωπιστούν οι πιέσεις των μη εξυπηρετούμενων δανείων και να αρχίσει το ουσιαστικό «κλείσιμο» των ανοιγμάτων στις τράπεζες και δη στην Κύπρου. Για να γίνει κάτι τέτοιο, θα πρέπει να αρχίσουν να αντλούν πληρωμές από τους δανειολήπτες και ιδίως τους «30», ενώ και η πώληση περιουσιακών στοιχείων αποτελεί πλέον μονόδρομο.

One thought on “Προς το παρόν καλά με το Μνημόνιο

  1. ‘ΜΑΓΕΙΡΕΜΕΝΑ’ τα οικονομικά στοιχεία του 3ου τριμήνου
    από άρθρο του Δημήτρη Καζάκη:
    “.. Σύμφωνα με τις επίσημες εκτιμήσεις ο ρυθμός ανόδου της οικονομίας κατά το τρίτο τρίμηνο του 2013 ήταν αρνητικός και υπολογίζεται σε -5,3% σε σύγκριση με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2012. Μετά τη διόρθωση του ΑΕΠ ως προς τις εποχικές διακυμάνσεις και τις εργάσιμες μέρες, ο ρυθμός ανάπτυξης υπολογίζεται στο -5,6%. Βέβαια, αυτή η εκτίμηση δίνει τον δείκτη σε αποπληθωρισμένες τιμές, δηλαδή σε σταθερές τιμές. Κι έτσι έχουν το θράσος να πανηγυρίζουν οι αλητήριοι που οδήγησαν μια εύρωστη οικονομία στην καταστροφή.

    Η έκθεση του ΔΝΤ (Δεκέμβριος 2013) κάνει την εξής εκτίμηση: «Στο τρίτο τρίμηνο, η παραγωγή μειώθηκε κατά 0,8 τοις εκατό από τρίμηνο σε τρίμηνο (εποχικά διορθωμένα στοιχεία) και 5,7 τοις εκατό από έτος σε έτος (σε ετήσια βάση), με αποτέλεσμα την ετήσια μείωση της ανάπτυξης κατά τα τρία πρώτα τρίμηνα στο 5,5 τοις εκατό, κατά την αρχική πρόβλεψη στο πρόγραμμα 8,7 τοις εκατό για το 2013.»

    Αυτό που δεν λέει είναι ότι πρόκειται για εκτιμήσεις σε σταθερές τιμές. Έχει μεγάλη σημασία να το τονίσουμε διότι η εκτιμήσεις της βιωσιμότητας του χρέους, αλλά και της ύφεσης γίνονται πάντα επί του ΑΕΠ σε τρέχουσες τιμές. Ειδικά όταν μια οικονομία έχει τεθεί σε τροχιά αποπληθωρισμού, όπως η Κύπρος.
    Ποια είναι η πραγματικότητα; Η ύφεση στα πρώτα τρία τρίμηνα του 2013 στην Κύπρος τρέχει με -7% σε σχέση με τα αντίστοιχα τρία τρίμηνα του 2012 σε τρέχουσες τιμές. Και οι εκτιμήσεις είναι τελικά η πτώση του ΑΕΠ να πλησιάσει, ή και να ξεπεράσει το 10% σε ετήσια βάση για το 2013 σε τρέχουσες τιμές. Έχει ενδιαφέρον ότι η Στατιστική υπηρεσία της Κύπρου στις ανακοινώσεις της δίνει προσωρινές εκτιμήσεις ΑΕΠ αποκλειστικά σε σταθερές τιμές. ..»

    Σύμφωνα με τις επίσημες εκτιμήσεις ο ρυθμός ανόδου της οικονομίας κατά το τρίτο τρίμηνο του 2013 ήταν αρνητικός και υπολογίζεται σε -5,3% σε σύγκριση με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2012. Μετά τη διόρθωση του ΑΕΠ ως προς τις εποχικές διακυμάνσεις και τις εργάσιμες μέρες, ο ρυθμός ανάπτυξης υπολογίζεται στο -5,6%. Βέβαια, αυτή η εκτίμηση δίνει τον δείκτη σε αποπληθωρισμένες τιμές, δηλαδή σε σταθερές τιμές. Κι έτσι έχουν το θράσος να πανηγυρίζουν οι αλητήριοι που οδήγησαν μια εύρωστη οικονομία στην καταστροφή.

    Η έκθεση του ΔΝΤ (Δεκέμβριος 2013) κάνει την εξής εκτίμηση: «Στο τρίτο τρίμηνο, η παραγωγή μειώθηκε κατά 0,8 τοις εκατό από τρίμηνο σε τρίμηνο (εποχικά διορθωμένα στοιχεία) και 5,7 τοις εκατό από έτος σε έτος (σε ετήσια βάση), με αποτέλεσμα την ετήσια μείωση της ανάπτυξης κατά τα τρία πρώτα τρίμηνα στο 5,5 τοις εκατό, κατά την αρχική πρόβλεψη στο πρόγραμμα 8,7 τοις εκατό για το 2013.»

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s