Στα δύσκολα η Τράπεζα Κύπρου

«Πρέπει να αντιμετωπιστεί το ζήτημα των μη εξυπηρετούμενων δανείων». Το σχόλιο, στην προκειμένη του πρόεδρου του Eurogroup, θα μπορούσε εξίσου εύκολα να αποδοθεί στο ΔΝΤ, τον αρμόδιο Επίτροπο Όλι Ρεν, την Κομισιόν γενικότερα ή και σε ξένους ιδιώτες αναλυτές. Εξάλλου, όλες οι αναλύσεις και δηλώσεις που έγιναν από τους πιο πάνω το τελευταίο διάστημα, καταλήγουν στο ίδιο συμπέρασμα.

Η κατάσταση που επικρατεί στα βιβλία της Τράπεζας, τη θέτει προ ενός διλήμματος. Με τις πιέσεις, πλέον, να γίνονται αφόρητες για το «ξεκαθάρισμα» των προβληματικών δανείων, η Τράπεζα Κύπρου θα πρέπει να προχωρήσει με κινήσεις. «Ασφαλώς, θα πρέπει να αντιμετωπιστούν τα Μη Εξυπηρετούμενα Δάνεια» σχολίασε ο κ. Ντάισελμπλουμ, μιλώντας για την ανάγκη επιστροφής στην πιστωτική επέκταση, και ιδίως για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, εάν η Κύπρος θέλει να ξεφύγει από μία ύφεση σχήματος L. «Πρέπει», σημείωσε, «αναπόφευκτα, να αναγνωριστούν οι ζημιές». «Υπάρχει εμπειρογνωμοσύνη σε αυτό το θέμα, μεταξύ άλλων από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανοικοδόμησης και Ανάπτυξης (EBRD)», πρόσθεσε. Σε μία τέτοια περίπτωση, η κεφαλαιακή επάρκεια της τράπεζας θα υποφέρει, με το ενδεχόμενο να πέσει κάτω από το όριο του 9% να είναι κάτι παραπάνω από ορατό.

«Θα χρειαστεί νέο κεφάλαιο… υπάρχει σε πανευρωπαϊκό επίπεδο μεγάλο επενδυτικό ενδιαφέρον για τράπεζες», σχολίασε ο κ. Ντάισελμπλουμ. Στην περίπτωση της Τράπεζας Κύπρου, το ενδιαφέρον αυτό, το οποίο μεταφράζεται το τελευταίο τρίμηνο σε απανωτές επισκέψεις δυνητικών επενδυτών, σκοντάφτει, αρχικά στο πόσο ασαφής είναι η κατάσταση στα βιβλία της τράπεζας, και έπειτα στο γεγονός ότι η νομοθεσία για τις εκποιήσεις είναι τέτοια, που δεν επιτρέπει στην τράπεζα να πιέσει για αποπληρωμή των δανείων, ιδίως των μεγάλων δανειοληπτών. Όπως αποδεικνύεται το τελευταίο διάστημα, αυτοί είναι σε θέση να καταβάλλουν δόσεις με επαναπατρισμό κεφαλαίων, αλλά δεν το κάνουν. Έτσι, πέρα από το ξεκαθάρισμα των βιβλίων, κρίσιμη θα είναι και η απεμπλοκή του νομοσχεδίου από τις κομματικές σκοπιμότητες, που θέτουν την πρώτη κατοικία στο προσκήνιο, τη στιγμή που το νομοσχέδιο αφορά στους μεγάλους οφειλέτες.

Πριν όμως την όποια πράξη, είναι σαφές πως θα πρέπει να προηγηθεί το «ξεκαθάρισμα» το οποίο μπορεί να οδηγήσει την τράπεζα σε νέα ανακεφαλαιοποίηση. Ο κ. Ντάισελμπλουμ προχώρησε μάλιστα σε έμμεση παραδοχή του ενδεχομένου (που είναι άσχετο με τα μαγειρεμένα στρες τεστ), αφού παρατήρησε πως υπάρχουν «περιθώρια» (buffers) στο Μνημόνιο.

Πρώτο, υπάρχει 1 δισ. ευρώ από τα 10 του προγράμματος, που δεν είναι κατανεμημένο. Ο κ. Ντάισελμπλουμ, μάλιστα, δεν απέφυγε να σχολιάσει πως το Μνημόνιο των «9-συν-1» δισ. ευρώ, σχεδιάστηκε με υπόθεση εργασίας πολύ χειρότερα μακροοικονομικά και δημοσιονομικά στοιχεία από εκείνα που καταγράφει η Κύπρος. Το σχόλιό του αυτό, καταδεικνύει πως η πορεία των δημόσιων οικονομικών διευκολύνει μία στροφή του 1 δισ. προς την Τράπεζα Κύπρου.

Δεύτερο, υπάρχει περιθώριο από το 1,5 δισ. που είναι δεσμευμένο για Ελληνική και Συνεργατισμό, το οποίο δεν χρησιμοποιήθηκε στο σύνολό του. Το γεγονός ότι το 1,5 δισ. αυτό είναι δεσμευμένο και δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την Τράπεζα Κύπρου, είναι μάλλον δευτερεύον, αφού αυτό αλλάζει κατά την επόμενη «αναθεώρηση» του Μνημονίου.

Έτσι, ένα ξεκαθάρισμα των Μη Εξυπηρετούμενων Δανείων, θα πρέπει να συνοδεύεται από μία λύση «εκτάκτου ανάγκης», η οποία, άπαντες ελπίζουν, δεν θα αποδειχθεί αναγκαία. Η λύση αυτή, που αποτελεί «τελική βαλβίδα» κατά μιας καταστροφικού σεναρίου, εντοπίζεται στο τουλάχιστον 1,5 δισ. ευρώ που εύκολα μπορεί να αντληθεί από το Μνημόνιο.

Τελικός στόχος μιας τέτοιας άσκησης θα είναι να ξεκαθαρίσουν τα βιβλία της τράπεζας. Με αυτό τον τρόπο, θα μπορεί να καταστεί ελκυστική για επενδυτές, κάτι που θεωρείται απολύτως απαραίτητο αν θα επιβιώσει σε βάθος χρόνου. Πέρα από την ανακεφαλαιοποίησή της, η τράπεζα σαφώς θα χρειαστεί και ξεκαθάρισμα των βιβλίων αν θέλει να ελκύσει επενδυτή, αφού χωρίς αυτό δεν μπορεί ο δυνητικός αγοραστής να ξέρει τι αγοράζει.

«Ναι, αυτό ήταν το μάθημα από την προσπάθεια πώλησης του 18%» (που κατέχει στην Κύπρου η τέως Λαϊκή), σχολίασε υψηλόβαθμο στέλεχος της τράπεζας στην «Κ».

Αυτό το σενάριο φαντάζει ως το επικρατέστερο αυτή τη στιγμή: Η Τράπεζα Κύπρου θα αναγνωρίσει τις ζημιές, θα ξεκαθαρίσει τα βιβλία της, και θα χρειαστεί ενίσχυση κεφαλαίου με τελικό της σωσίβιο το Μνημόνιο. Σημειώνεται, πάντως, πως κάτι τέτοιο δεν συνεπάγεται και διαγραφή δανείων, αφού η Τρόικα, όπως είναι ξεκάθαρο από όλα τα σχόλια που γίνονται, θα σφίξει όσο είναι δυνατόν τη μέγγενη των εισπράξεων, ιδίως από τους μεγάλους δανειολήπτες. Δηλαδή η πίεση στους δανειολήπτες που δεν ξεκαθαρίζουν τα δάνειά τους, θα είναι –όχι απλώς μεγάλη– αλλά αφόρητη.

BankofCyprus_423-02Δεύτερη εναλλακτική επιλογή είναι, φυσικά, η διαμόρφωση μιας «Κακής Τράπεζας», η οποία ωστόσο συνεχίζει να σκοντάφτει στην άρνηση του Ευρωσυστήματος να μετατραπεί το ELA σε μακροχρόνιο ομόλογο (όπως έγινε, σε γενικές γραμμές, σε Ισπανία και Ιρλανδία). Κάτι τέτοιο, εξάλλου, συνεπάγεται και παραδοχή πως η Κεντρική Τράπεζα (υπό το βλέμμα της συνένοχης Φρανκφούρτης) έκαναν την πιο κολάσιμη αμαρτία μιας Κεντρικής Τράπεζας, παραχωρώντας ρευστότητα σε χρεοκοπημένο ίδρυμα. Επιπλέον ζήτημα είναι και το κατά πόσον θα βρεθεί τρόπος ούτως ώστε η αναχρηματοδότηση του ELA να μην επιβαρύνει το δημόσιο χρέος.

Τα βαθύτερα ζητήματα
Πέρα από την προβληματική καθημερινότητα, που πλέον οδεύει προς αντιμετώπιση, η εικόνα που αφορά στα Μη Εξυπηρετούμενα Δάνεια, στο επίκεντρο της οποίας βρίσκεται φυσιολογικά η Τράπεζα Κύπρου, έχει έρθει στο προσκήνιο μετά από μία περίοδο κατά την οποία γενικευμένη ευφορία επικράτησε σχεδόν σε όλους του κύκλους. Η απελευθέρωση του πρώτου γραμματίου των δεσμευμένων μη εγγυημένων καταθέσεων στην Κύπρου (που μεταφράζεται σε έξοδο καταθέσεων), η εξαιρετική πορεία των δημοσίων οικονομικών, οι ψίθυροι ότι έπονται αποπληρωμές δανείων, αλλά και τα θετικά μακροοικονομικά στοιχεία με τη σχετικά χαμηλή ύφεση, οδήγησαν σε μία προσωρινή νάρκωση των εντυπώσεων.

Η εικόνα όμως συνεχίζει να επιδεινώνεται στο τραπεζικό σύστημα, κάτι που πέρα από την Τράπεζα Κύπρου σαφώς αφορά και στην ποιότητα των χαρτοφυλακίων της Ελληνικής που χρειάστηκε ήδη δύο φορές ανακεφαλαιοποίηση (και πολλοί περιμένουν ακόμα μία), αλλά και στον Συνεργατισμό.

Η κακή ποιότητα των χαρτοφυλακίων, πάντως, δεν αφορά μόνο στην κεφαλαιακή επάρκεια των τραπεζών. Η «Κ» έχει πολλές φορές σχολιάσει πως οι προβλέψεις, ιδίως στην Τράπεζα Κύπρου, φαντάζουν ως πολύ χαμηλές αν λάβει κανείς τη συνολική εικόνα της ποιότητας των δανείων. Ωστόσο, το «μασάζ» που μπορεί να γίνει στα νούμερα και τα στοιχεία, επιτρέπει κάποιο περιθώριο –έστω κι αν αυτό δεν είναι σοφό– για να αντέξουν τα στοιχεία της κεφαλαιακής επάρκειας. Εξάλλου, οι ανησυχίες που αφορούν στο στρες τεστ, δεν είναι μεγάλες: Όλες οι ενδείξεις συγκλίνουν στο συμπέρασμα ότι τα σχετικά σενάρια (και ενδεχομένως και τα στοιχεία που θα χρειαστούν, τα οποία είναι από τις αρχές του 2013) θα «βοηθήσουν» την Κύπρου να αντέξει στις πιέσεις του τεστ.

Το μεγαλύτερο πρόβλημα, όμως, έχει να κάνει με τη ρευστότητα. Ενώ οι καταθέσεις κατά πάσα πιθανότητα συνεχίζουν να μειώνονται, έστω και με βραδύτερους ρυθμούς, τα πολλά προβληματικά δάνεια δεν επιτρέπουν στην Κύπρου και τις άλλες τράπεζες να αντιστρέψουν την πιστωτική συρρίκνωση, η οποία είναι κι αυτή, κομμάτι της απομόχλευσης για ενίσχυση των κεφαλαίων.

Η ρευστότητα, που πιέζεται από την «κληρονομιά» του ELA πού έλαβε η Κύπρου, είναι η μεγαλύτερη απειλή. Οι «στεγνές» εισπράξεις από τα δάνεια, πιέζουν ακόμα περισσότερο τα χρηματοκιβώτια της τράπεζας.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s