Μεγάλες οι αλλαγές στην ENI, αφορούν και την Κύπρο

Σε ξεκαθάρισμα των κρατικών επιχειρήσεων προχωρεί ο Ματέο Ρέντσι, στο πλαίσιο μιας γενικότερης πολιτικής η οποία, όπως δείχνουν όλες οι ενδείξεις, θα επηρεάσουν πολλούς από τους ευνοούμενους του Μπερλουσκόνι. Ο Πάολο Σκαρόνι, πανίσχυρος επιχειρηματίας με απόλυτη «επαφή» με την εξουσία και πολιτικές διασυνδέσεις, βρίσκεται πλέον στην πόρτα της εξόδου της πετρελαϊκής εταιρείας ΕΝΙ, μετά από απόφαση της κυβέρνησης Ρέντσι.

Ο ιταλός πρωθυπουργός προτίθεται, σύμφωνα με τις σχετικές πληροφορίες, να αντικαταστήσει τον Σκαρόνι με τον Κλάουντιο Ντεσκάλτσι, επιχειρηματία με μακρά καριέρα αποκλειστικά στον χώρο των υδρογονανθράκων.

Η πρόταση του Ρέντσι θα ψηφιστεί από τους μετόχους τον ερχόμενο μήνα, με το κράτος να διατηρεί θέση ισχύος χάρη στο μερίδιο 30% που κατέχει στην εταιρεία.

Αλλαγή στάσης;
Ιταλοί σχολιαστές θέλουν τον διορισμό Ντεσκάλτσι να σηματοδοτεί σημαντική τόνωση στην προσπάθεια της ΕΝΙ να ασχοληθεί με την εξερεύνηση νέων κοιτασμάτων: Από τα μέσα της δεκαετίας του 1990, ο Ντεσκάλτσι ασχολείται (εντός της ΕΝΙ, πάντα), με την εξερεύνηση νέων κοιτασμάτων, με επίκεντρο τη Μέση Ανατολή αλλά και την Υποσαχάρια Αφρική. Ο διορισμός του, φέρεται να σηματοδοτεί μια προσπάθεια της κυβέρνησης να δώσει ώθηση σε τέτοιες προσπάθειες εξερεύνησης.

Ωστόσο, απομάκρυνση Σκαρόνι μπορεί να σηματοδοτήσει και μία ευρύτερη αλλαγή στάσης στη στρατηγική της ΕΝΙ. Τα τελευταία εννέα χρόνια, κατά τη θητεία του Σκαρόνι, η βιομηχανία είχε την τάση να στρέφεται προς κοιτάσματα που επιδεικνύουν μεν υψηλή τεχνική δυσκολία, αλλά ήταν βρίσκονταν σε περιοχές με χαμηλό πολιτικό ρίσκο. Έτσι, ο σχιστόλιθος και η υδραυλική ρωγμάτωση (fracking) αποτέλεσαν ένα όλο και σημαντικότερο μέρος της γενικής στρατηγικής των μεγάλων δυτικών και ρωσικών εταιρειών.

Αντίθετα, η ΕΝΙ προτίμησε μεγάλα, «εύκολα» κοιτάσματα, τα οποία ωστόσο βρίσκονται σε περιοχές με υψηλό πολιτικό ρίσκο. Η προτίμηση της ΕΝΙ για την Αφρική, συμπεριλαμβανομένης και της Λιβύης, με την οποία η Ιταλία είχε σχετικά καλές σχέσεις, σηματοδοτούσε τη διάθεση της ΕΝΙ να δραστηριοποιηθεί και να εδραιωθεί σε περιοχές τις οποίες απέφευγαν άλλες μεγάλες πετρελαϊκές εταιρείες. Οι μεγάλες ανακαλύψεις στη Μοζαμβίκη και το Κονγκό, αποτελούν αποτέλεσμα αυτής της στρατηγικής.

Πάολο Σαρκόνι

Πάολο Σαρκόνι

Η σταδιακή εδραίωση της ΕΝΙ σε χώρες όπως την πολιτικά «πολύπλοκη» Τουρκία, το Καζακστάν και την Αλγερία, δεν είναι καθόλου άσχετη με τη στρατηγική διαχείρισης του πολιτικού ρίσκου που ακολούθησε η εταιρεία υπό τον Σκαρόνι, ο οποίος σχολίασε πρόσφατα πως «οι δύσκολες χώρες είναι πιο εύκολο να υπογράψουν εύκολα συμβόλαια».

Το γεγονός ότι η ΕΝΙ έδειξε ενδιαφέρον για την Κύπρο, και μάλιστα για τα οικόπεδα που είναι υπό αμφισβήτηση από την Τουρκία εμπίπτει στην ίδια λογική: Η ΕΝΙ, διέκρινε πως, λόγω του υψηλού πολιτικού ρίσκου –αλλά και εξαιτίας των υψηλών ασφάλιστρων που αυτό προκαλεί– ο ανταγωνισμός της ΕΝΙ δεν θα προτιμούσε την Κύπρο, και δη την ανατολική πλευρά της ΑΟΖ.

Η έξοδος
Αυτή η στρατηγική ενδεχομένως να έσπειρε και τον σπόρο της απομάκρυνσης του Σκαρόνι, ο οποίος βρέθηκε αντιμέτωπος με τη δικαιοσύνη με την κατηγορία πως η ΕΝΙ καταβάλλει, ενδεχομένως και τακτικά, χρήματα για δωροδοκίες στις «δύσκολες» χώρες όπου δραστηριοποιείται, με επίκεντρο την Αλγερία. Το γεγονός ότι και ο ίδιος ο Σκαρόνι είχε και παλαιότερα κατηγορηθεί για διαφθορά, σίγουρα δεν βοηθά την ΕΝΙ, της οποίας η μετοχή υποφέρει εξαιτίας των κατηγοριών αυτών.

Ουσιαστικές οι δυσκολίες με ΕΝΙ
Η απομάκρυνση Σκαρόνι από την ηγεσία της ΕΝΙ σίγουρα θα επηρεάσει τη διαδικασία λήψης στρατηγικών αποφάσεων στην ελεγχόμενη από το κράτος εταιρεία. Την ίδια στιγμή, όμως, δραστηριοποίηση της εταιρείας στην Κύπρο παραμένει δύσκολη, ακόμα και μετά τις εξελίξεις, αφού η ΕΝΙ θα πρέπει να διαχειριστεί τις ανοικτές απειλές της Τουρκίας σε περίπτωση που αυτή προχωρήσει με εξερεύνηση στην Κύπρο. Όπως είναι γνωστό, η ΕΝΙ δραστηριοποιείται έντονα στην Τουρκία, όχι μόνο μέσα από τη μεταφορά αερίου από τον αγωγό BlueStream (με αφετηρία τη Ρωσία), αλλά και σε επενδύσεις στον αγωγό του Σεϋχάν. Επιπλέον, έντονη είναι η παρουσία της εταιρείας στην αγορά των χημικών, των διυλισμένων υποπροϊόντων και των λιπαντικών, μέσα από θυγατρικές της.

Έτσι, η ΕΝΙ είναι ιδιαίτερα εκτεθειμένη στις απειλές της Τουρκικής Δημοκρατίας για πάγωμα των επενδύσεών της εάν προχωρήσει με δραστηριοποίηση στην Κύπρο, και δη αν αυτή αφορά σε οικόπεδα που η Τουρκία διεκδικεί.

Παραδοχή για το τερματικό
Πίσω από τη συζήτηση που γίνεται όσον αφορά στο τερματικό, οι πρόσφατες δηλώσεις του υπουργού Ενέργειας προδιαθέτουν για αλλαγή σχεδιασμών. Το γεγονός τα διαθέσιμα κοιτάσματα δεν μπορούν να προσφέρουν αρκετό όγκο για να δικαιολογείται ένα βιώσιμο τερματικό, άρχισε πλέον να γίνεται παραδεκτό και από την κυβέρνηση. Κυβερνητική πηγή σχολίασε στο Reuters πως «αν δεν γίνει κάτι σύντομα –και φαίνεται πως δεν θα γίνει– τότε η Κύπρος μπορεί να αναγκαστεί ντε φάκτο να εγκαταλείψει την επιλογή του (τερματικού) και να προχωρήσει προς FLNG».

Την ίδια ώρα, οι συνεχείς καθυστερήσεις και η αποφυγή λήψης αποφάσεων έχει φέρει το Ισραήλ προ της συζήτησης να εγκαταλείψει την «κυπριακή» επιλογή, την ώρα που η επιλογή ενός αγωγού απειλεί να παρακάμψει την Κύπρο εντελώς και να την αφήσει εκτός παιχνιδιού.

Το ζήτημα, εκτός από τις προφανείς γεωπολιτικές του προεκτάσεις, έχει και οικονομικές, ιδίως από τη στιγμή που η Deutschebank φέρεται να έχει «κρυώσει» σχετικά με το ενδεχόμενο συμμετοχής της στη χρηματοδότηση ενός τερματικού. Θα χρειαστούν, εξάλλου, τόσο μεγάλα αποθέματα όσο και εξασφαλισμένα συμβόλαια για να πειστούν επενδυτές να ενδιαφερθούν έμπρακτα για ένα τερματικό που ακόμα καθυστερεί και του οποίου οι σχεδιασμοί δεν προχωρούν.

Η διάθεση της ΕΝΙ για τελική της συμμετοχή στο τερματικό δεν μπορεί να θεωρηθεί ως δεδομένη, ακόμα κι αν προχωρήσει η επιτάχυνση των σχεδιασμών για γεωτρήσεις. Σε κάθε περίπτωση, η παραίνεση του αμερικανού πρέσβη πως η Δημοκρατία θα πρέπει να συζητήσει και με την Τουρκία το ζήτημα της αξιοποίησης, πριν να ληφθούν από κοινού αποφάσεις σε Άγκυρα-Τελ Αβίβ, θα πρέπει να ληφθούν στα σοβαρά.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s