Η πίεση στις καταθέσεις…

Χρηματοπιστωτικά ιδρύματα εκτός Ευρωζώνης έφεραν χρήματα στην Κύπρο, με τις άλλες κατηγορίες να καταγράφουν μείωση

Συνεχίζεται η πίεση που ασκείται από τους καταθέτες στο τραπεζικό σύστημα, με την έξοδο των κεφαλαίων και την αντιδιαμεσολάβηση να ακολουθεί τους ίδιους ρυθμούς τους τελευταίους μήνες. Παρά τη μείωση στον ρυθμό της εξόδου καταθέσεων που παρατηρείται, δεν διαφαίνεται καμία αντιστροφή των τάσεων, με τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις να αφαιρούν καταθέσεις από το τραπεζικό σύστημα.

Τον Μάρτιο καταγράφηκε κάποια αύξηση στο σύνολο των καταθέσεων, η οποία ωστόσο οφείλεται σε εισροή καταθέσεων από «Λοιπούς Χρηματοπιστωτικούς Οργανισμούς» εκτός της Ευρωζώνης. Η συγκεκριμένη κατηγορία καταθέσεων καταγράφει διαχρονικά σημαντικές διακυμάνσεις. Παρόλο που οι εισροές σε δολάρια παραμένουν μάλλον σταθερές, δεν μπορεί να θεωρηθεί πως η εισροή αποτελεί ένδειξη για αλλαγή του κλίματος ανάμεσα στους καταθέτες. Ουσιαστικά, η καθαρή εισροή, ύψους 529 εκατ. ευρώ, ακολούθησε μία συνεχή καθαρή εκροή από τον Σεπτέμβριο ώς τον Μάρτιο, που έφτασε τα 672 εκατ. ευρώ. Τον Απρίλιο, και μετά την εισροή του σχεδόν μισού δισ. ευρώ, οι συνολικές καταθέσεις των λοιπών ΧΠΙ, παρέμειναν χαμηλότερες από ό,τι τον Σεπτέμβριο.

katatheseisΤο ουσιαστικό ζήτημα, ωστόσο, δεν είναι τόσο το μέγεθος των καταθέσεων που μπήκαν στο σύστημα, αλλά το βασικό τους χαρακτηριστικό. Ότι, δηλαδή, πρόκειται κυρίως για βραχυπρόθεσμες καταθέσεις οι οποίες δεν τονώνουν ουσιαστικά τη «ρευστότητα» των τραπεζών, με την έννοια πως αυτές δεν μπορούν να αξιοποιηθούν για τη χρηματοδότηση πιστώσεων.

Η αύξηση των συνολικών καταθέσεων για τον Απρίλη, δεν αλλάζει, επομένως, τη γενικότερη εικόνα που επικρατεί το τελευταίο διάστημα, με συνέχιση μεν της εξόδου καταθέσεων από το τραπεζικό σύστημα, αλλά της συνεχιζόμενης επιβράδυνσης αυτής της εξόδου.

Πρέπει να σημειωθεί πως η είσοδος καταθέσεων από το εξωτερικό αποτελεί ένδειξη για αυξανόμενη εμπιστοσύνη στο σύστημα, αφού πλέον το ρίσκο που συνεπάγεται μια κατάθεση στην Κύπρο δεν αντιμετωπίζεται ως απαγορευτικό από ξένους καταθέτες, οι οποίοι συνεχίζουν να φέρνουν καταθέσεις στην Κύπρο –έστω και βραχυπρόθεσμες.

Είναι πολύ πιθανό η εισροή καταθέσεων από ΧΠΙ εκτός Ευρωζώνης να προκλήθηκε και από την κρίση στην Ουκρανία. Αυτή θα ήταν μία λογική ερμηνεία της αύξησης, αλλά δεν μπορεί να επιβεβαιωθεί από τα στοιχεία που δημοσιεύει η Κεντρική Τράπεζα.

Πιέσεις στην Κύπρο

Η εισροή κεφαλαίων από χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς, εκτός από την κάπως αυξανόμενη εμπιστοσύνη στο σύστημα, δείχνει επίσης και πως οι οργανισμοί αυτοί δεν ακολουθούν τις τάσεις της κυπριακής οικονομίας, όπως είναι φυσιολογικό.

Την ίδια στιγμή, όμως, τα κυπριακά νοικοκυριά και οι επιχειρήσεις συνεχίζουν να μειώνουν τις καταθέσεις τους. Όσον αφορά στα νοικοκυριά, οι καταθέσεις τους μειώθηκαν κατά 186 εκατ. ευρώ μέσα στον Απρίλη, συνεχίζοντας έτσι την καθοδική τους πορεία που άρχισε μαζί με την κρίση. Όπως όλα δείχνουν, τα κυπριακά νοικοκυριά χρησιμοποιούν τις καταθέσεις τους για να χρηματοδοτήσουν ανάγκες, καθώς αυξάνεται η ανεργία και μειώνονται οι μισθοί.

Την ίδια στιγμή, οι κυπριακές επιχειρήσεις συνεχίζουν, επίσης, την άντληση καταθέσεων, αλλά σε μικρότερο βαθμό από τα νοικοκυριά. Μέσα στον Απρίλιο οι κυπριακές επιχειρήσεις μείωσαν τις συνολικές τους καταθέσεις κατά 25 εκατ. ευρώ, γεγονός που καταδεικνύει πως πρέπει οι ακαθάριστες αποταμιεύσεις να έχουν αυξηθεί το τελευταίο διάστημα. Σημειώνεται, ωστόσο, πως ο Απρίλιος δεν είναι παραδοσιακά μήνας μεγάλων πληρωμών ή παραγγελιών.

Σημαντικότερο στοιχείο είναι ίσως η μόχλευση, τόσο των νοικοκυριών όσο και των επιχειρήσεων. Ως ενδεικτικό της μόχλευσής τους, ο λόγος δανείων-προς-καταθέσεις, δείχνει να επιδεινώνεται ακόμα, παρά το γεγονός ότι καταγράφεται σημαντική επιβράδυνση της επιδείνωσης, η οποία ενδεχομένως να δείχνει και τάσεις σταθεροποίησης, τουλάχιστον για τα νοικοκυριά.

Χαρακτηριστικά, τα νοικοκυριά συνεχίζουν να αυξάνουν τον λόγο δανείων-προς-καταθέσεις, προσεγγίζοντας το 100%. Τον Απρίλιο, ο λόγος έφτασε στα 95,9% σε σχέση με 95,6% τον Μάρτιο και 91% πριν από έναν χρόνο.

Οι επιχειρήσεις συνεχίζουν κι αυτές την αυξητική τους πορεία, έχοντας δάνεια που αντιστοιχούν στο 431,1% των καταθέσεων τους, σε σχέση με 430,3% ένα μήνα προηγουμένως, Η αύξηση αυτή μπορεί να σηματοδοτεί κάποια επιβράδυνση, αλλά εξακολουθεί να είναι σημαντική. Πριν από έναν χρόνο, ο λόγος ήταν στα 344,1%.

Απομόχλευση εντός Κύπρου

Outstanding LoansΤην ώρα που η έξοδος καταθέσεων από το τραπεζικό σύστημα συνεχίζει να δείχνει τάσεις επιβράδυνσης –ή και σταθεροποίησης– είναι σαφές πως και η απομόχλευση συνεχίζεται με σημαντικούς ρυθμούς. Ήδη, στα αποτελέσματα των τραπεζών έγινε ορατή η μείωση του ρίσκου, ιδίως στο εξωτερικό. Η μείωση της έκθεσης έχει ασκήσει μάλιστα και αυξητικές πιέσεις στα Βασικά Ίδια Κεφάλαια των τραπεζών, με πιο προφανές παράδειγμα, εκείνο της Τράπεζας Κύπρου.

Η μείωση των υφιστάμενων δανείων στο εξωτερικό, σε μεγάλο βαθμό αντικατοπτρίζει την αποξένωση των εν Ελλάδι εργασιών της Τράπεζας Κύπρου και της τέως Λαϊκής. Ωστόσο, το γεγονός ότι αυτή η τάση συνεχίζεται ακόμα, δείχνει κι άλλες επιπλέον κινήσεις απομόχλευσης. Εκτός από τη μείωση ή και ανάκληση δανείων στο εξωτερικό, έχουν καταγραφεί επιπλέον κινήσεις όπως η πώληση ενεργητικών στην Αγγλία ή η αποξένωση των εργασιών στην Ουκρανία για την Τράπεζα Κύπρου. Μέσα στους 12μήνες που έληξαν τον Απρίλιο, το κυπριακό τραπεζικό σύστημα μείωσε συνολικά τις πιστώσεις που έχει παραχωρήσει εκτός Κύπρου κατά 1/3.

Την ίδια στιγμή, όμως, η συνολική μείωση των πιστώσεων ήταν περίπου η μισή, στο 15%. Εντός Κύπρου, οι τράπεζες έχουν μειώσει τις συνολικές χορηγήσεις τους κατά 8,8%, ένα ποσοστό σαφώς μικρότερο από ό,τι εκτός Κύπρου. Το γεγονός ότι η απομόχλευση γίνεται κατά βάση στο εξωτερικό, έχει προστατεύσει την οικονομία από μια βαθύτερη ύφεση. Ωστόσο, την ίδια στιγμή δημιουργείται και κάποια ανησυχία για την πορεία της απομόχλευσης εντός της κυπριακής πραγματικής οικονομίας, η οποία μεταφράζεται και σε πιστωτική συρρίκνωση: Από τη στιγμή που ουσιαστικά η μείωση των χορηγήσεων εντός Κύπρου έχει παραμείνει σε σχετικά χαμηλά επίπεδα, τίθεται το ερώτημα κατά πόσον θα πρέπει να αυξηθεί (ή να συνεχιστεί) η πιστωτική συρρίκνωση εντός Κύπρου και στο επόμενο διάστημα, ιδίως καθώς μειώνονται οι επιλογές απομόχλευσης στο εξωτερικό. Κάτι τέτοιο συνεπάγεται πως θα συνεχιστούν οι υφεσιακές πιέσεις, ή στην καλύτερη περίπτωση, οικονομική στασιμότητα.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s