Και με εγγύηση στον κάδο…

«128 Βιετκόνγκ και 22 πολίτες». Αυτός ήταν ο επίσημος απολογισμός της «μάχης» του Μάι Λάι, μετά από «ισχυρή ανταλλαγή πυρών», σύμφωνα με τις επίσημες αναφορές του αμερικανικού στρατού που δόθηκαν στους δημοσιογράφους τον Μάρτη του 1968. Ήταν, είπαν, ένα «καίριο πλήγμα στον εχθρό».

Πουθενά δεν αναφερόταν –για χρόνια– πως ουδέποτε βρήκαν 128 Βιετκόνγκ στο χωριό oι Αμερικάνοι. Γυναίκες, παιδιά και άοπλοι άνδρες είχαν οδηγηθεί σε ένα χαντάκι όπου πάνω τους οι στρατιώτες άδειασαν αμέτρητες σφαίρες, ταινίες Μ60 και χειροβομβίδες.

Τέτοιο μυστικό δεν ήταν δυνατόν να αντέξει για πολύ. To πλήρωμα ενός από τα ελικόπτερα που έφτασε στη σκηνή στα μέσα της «μάχης», αντέδρασε, σώζοντας 11 άτομα, και αργότερα ένα βρέφος, ενώ οι επίσημες τους καταγγελίες άνοιξαν τη ρωγμή από την οποία σιγά-σιγά πέρασε η αλήθεια. Αυτοί οι προδότες, με πρώτο τον Ταγματάρχη Τόμσον, τελικά αντιμετωπίστηκαν σαν ήρωες, έστω κι αν η απόκρυψη της αλήθειας απέτυχε μόνο χάρη σε ένα άλλο στρατιώτη, τον Ρον Χάεμπερλε που ως φωτογράφος της μονάδας είχε πάνω του φρικτά στοιχεία για το συμβάν.

Ναι, η αμερικανική ιστορία δεν μπορεί να σβήσει τέτοια συμβάντα. Ναι, οι Αμερικανοί πάντα θα «πυρπολούν το ρύζι» στη συνείδηση της ανθρωπότητας. Αλλά την ίδια στιγμή, στο στήθος του Τόμσον και των άλλων μελών του ελικοπτέρου θα υπάρχει πάντα το ανώτερο παράσημο ανδρείας. Έστω κι αν υπήρξε μόνο μισή καταδίκη για το συμβάν (με μια ποινή που εξευτελίστηκε με 3,5 χρόνια κατ’ οίκον περιορισμό, μετά από προεδρικές χάρες) αλλά τις πιο πολλές φορές η αλήθεια βγαίνει στο φως.

Η διαφάνεια είναι βασική αρχή για τον δημόσιο βίο. Είναι, κατά τον Μπράνταις, «το καλύτερο αποστειρωτικό». Δεν είναι, όμως, αποστειρωτικό μόνο για τις μεγάλες σφαγές, για τη διαφθορά ή για τις απάτες. Είναι επίσης το βασικό μέσο ελέγχου της εξουσίας και δη των θεσμών εκείνων που δεν υπόκεινται σε κανένα έλεγχο από άλλες εξουσίες. Γι’ αυτό και τα όσα συνέβηκαν την περασμένη εβδομάδα ήταν εξαιρετικά σοβαρά. Οι κατηγορίες που αντιμετωπίζει η FBME είναι βαρύτατες, ιδίως από τη στιγμή που οι πράξεις στις οποίες αναφέρεται η FinCEN καταγράφουν μια συστηματική συμπεριφορά. Η αντίδραση της Κεντρικής Τράπεζας ορθά ήταν άμεση και αποφασιστική. Ο τρόπος που κάνεις κάτι, ωστόσο, είναι εξίσου σημαντικός με το τι κάνεις.

Μέχρι το πρωί της Παρασκευής, τουλάχιστον, δεν γνωρίζαμε κάτω από ποιο άρθρο του νόμου κινήθηκε η Κεντρική Τράπεζα, σημείο σημαντικό για να ξεκαθαρίσουν πολλές λεπτομέρειες. Δεν γνωρίζουμε ούτε τι προηγήθηκε κατά τη διάρκεια του in situ ελέγχου. Γνωρίζουμε μόνο πως η τράπεζα δεν ενημερώθηκε, μερικές ημέρες πριν από τη διαχείρισή της, πως υπήρχαν ευρήματα εναντίον της. Δεν ξέρουμε ούτε γιατί αποφασίστηκε η αναστολή των υποχρεώσεων της για δύο ημέρες, τη στιγμή που ήταν σαφές από την ίδια ώρα, πως η αναστολή θα έπρεπε να ανανεωθεί για άλλες δύο, τουλάχιστον. Έτσι, απλώς εντείνεται η αβεβαιότητα. Απορία, επίσης, είναι και γιατί αποφασίστηκε τόσο βιαστικά πως η τράπεζα, πέρα από τη
διαχείριση, η οποία διήρκησε μόλις μερικές ώρες, έπρεπε να οδηγηθεί στην εξυγίανση. Τι ρόλο παίζει η ρευστότητα της τράπεζας, που είναι υψηλή;

Η Κεντρική, ωστόσο, ελέγχεται και για τον γενικότερο ρόλο της στην όλη υπόθεση: Αν υιοθετεί τα (προκαταρτικά) ευρήματα της FinCEN, τότε γιατί δεν έκανε τίποτε πριν από τις ανακοινώσεις των Αμερικανών; Αν δεν τις υιοθετεί, τότε οφείλει να το πει. Μετά το πρόστιμο που επιβλήθηκε πέρυσι, ακολούθησαν και διοικητικές πράξεις από πλευράς της Κεντρικής;

Ασχολίαστες παραμένουν, όμως, ακόμα πιο σοβαρές προεκτάσεις της όλης υπόθεσης. Στην έκθεση της FinCEN αναφέρεται πως 47 εκατ. δολάρια του Προέδρου της Ισημερινής Γουινέας –προϊόν διαφθοράς– διακινήθηκαν μέσω Κύπρου. Τα επτά περίπου αφορούν στην FBME, αλλά δεν ξέρουμε τα άλλα 40 εκατ. δολάρια σε ποιο ΧΠΙ της χώρας βρίσκονται, ή από ποιο εξυπηρετήθηκαν.

Η Κύπρος επίσης χαρακτηρίζεται ως «υψηλού κινδύνου», ένα άλλο σημείο που πέρασε εντελώς απαρατήρητο και ασχολίαστο από την Κεντρική, όχι όμως και από τους ξένους που ασχολούνται με την Κύπρο. Επιπλέον, αν είναι «συστημικά» τα προβλήματα λειτουργίας της FBME, τότε πώς και δεν πήρε χαμπάρι, από το 2008 η Κεντρική;

UnknownΗ σιωπή της Αγίας Παρασκευής στα ερωτήματα αυτά, αλλά και η εικόνα πανικού και αμηχανίας που δημιουργήθηκε –π.χ. με την ανάληψη διαχείρισης για χάρη των καταθετών, την ώρα που δεν τίθεται ζήτημα ρευστότητας στην τράπεζα– δεν κάνουν καλό στον τόπο. Όπως γνωρίζει καλά η διοικήτρια από τον πρότερό της βίο, η διαφάνεια δεν είναι μόνο ιερή αρχή, αλλά και απαραίτητο εργαλείο για τη σωστή λειτουργία των θεσμών. Όπως πρέπει να αντιλαμβάνεται στη σημερινή της θέση, η σιωπή μπροστά στις υποψίες και στην αβεβαιότητα αποτελούν θανάσιμο πρόβλημα για ένα χρηματοπιστωτικό σύστημα.

Δεν μπορεί, φυσικά, μια Κεντρική Τράπεζα να αποκαλύπτει τα πάντα. Το απόλυτο μπλακάουτ στην πληροφόρηση, όμως, επιφέρει σοβαρά πλήγματα στην αξιοπιστία της Κύπρου, η οποία με μανία αγωνίζεται να δείξει πως δεν είναι «πλυντήριο». Η αμηχανία που εκπέμπει η Κεντρική, λειτουργεί μόνο ως διαφήμιση για «εγγύηση στον κάδο».

Σε μια προσπάθεια να μείνει μπροστά στα γεγονότα, η Κεντρική κατάφερε μόνο να δημιουργήσει απορίες και αβεβαιότητα. Μεγάλο μέρος του προβλήματος, είναι η απόφασή της να κρατήσει μια περίεργη σιωπή, η οποία όσο βάθαιναν οι απορίες, γινόταν πιο σφικτή, δίνοντας την εντύπωση πως κρύβεται από τις απαντήσεις. Αυτό πρέπει να σταματήσει, κατεπειγόντως. Για το καλό του τόπου. Επίσης, πρέπει να προχωρήσει ένα σοβαρό ΓεΣΥ και να εκπονηθεί ΜΔΠ. Και τα λεφτά από το γκάζι, μακριά από τους πολιτικούς.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s